مى‌رفتم.» در اين هنگام محمّد بن اشعث و اسماء بن خارجة نزد ابن زياد آمدند. از آنان پرسيد: «هانى بن عروة چه مى‌كند؟» گفتند: «اى امير! چند روز است كه بيمار شده است.» پرسيد: «چگونه بيمار است در حالى كه به من گزارش داده‌اند كه او در طول روز در خانه‌اش مى‌نشيند. چه چيز او را از آمدن نزد ما و اداى حقّ سلام به ما باز مى‌دارد؟» گفتند: «موضوع را به اطّلاع وى مى‌رسانيم و خبر احوال‌پرسى تو را بدو مى‌دهيم.» آن‌گاه با شتاب نزد هانى رفتند و سخنان ابن‌زياد را به اطّلاع وى رساندند و گفتند: «تو را سوگند مى‌دهيم كه هم اينك برخيزى و با ما نزد وى بيايى تا كدورت‌
سرشك خوبان ٩٧ نامه امام حسين عليه السلام به بصريان ..... ص : ٨٢
از دل وى بيرون آيد.» هانى لباس پوشيد و سوار بر استر با آنان همراه گشت. چون به كاخ نزديك شد، گويى به دلش بد آمده بود. خطاب به پسر اسماء بن خارجة گفت: «اى برادرزاده به خدا سوگند! من از اين مرد هراسانم! چه نظرى خواهد داشت؟» گفت: «اى عمو! سوگند به خدا كه من به هيچ روى درباره تو بيمناك نيستم. تو كه بى‌گناه هستى چرا بايد زيان ببينى؟»
به اعتقاد مؤرّخان اسماء و پسرش نمى‌دانستند كه عبيداللَّه چرا در پى هانى فرستاده است، ولى محمّد بن اشعث از ماجراهاى پس پرده اطّلاع داشت.
گروه نزد ابن‌زياد رفتند. هانى هم با ايشان وارد شد. همين كه داخل آمد عبيداللَّه گفت:
«خيانتكار به پاى خود آمد.» ابن‌زياد در همان هنگام تازه عروسى كرده بود و هنوز شريح قاضى نزد او بود. چون هانى رسيد رو به شريح كرد و اين شعر را خواند:
أُريدُ حِباءَهُ وَ يُريدُ قَتْلى‌ عَزيرُكَ مِنْ خَليلِكَ مِن مُراد
من قصد يارى او را دارم و او اراده كشتن مرا دارد، عزير تو از دوست تو از قبيله مراد.
چون عبيدالله در آغاز ورود مقدم او را گرامى مى‌داشت و بسيار به او محبّت مى‌كرد، با ديدن اين برخورد گفت: «اى امير اين كنايه‌ها چيست؟» عبيداللَّه گفت: «هان، اى هانى! اين چه كارى است كه در خانه‌ات به كمين امير مؤمنان و عامّه مسلمانان مى‌نشينى؟
مسلم بن عقيل را در خانه‌ات پناه داده‌اى و برايش جنگ‌افزار و مرد جنگى فراهم مى‌سازى و گمان دارى كه اين‌ها از من پنهان مى‌ماند؟» گفت: «من اين كارها را نكرده‌ام و