راه فضیلت - حسینی، همت علی - الصفحة ١٦
گرفته است؛ چراکه هدف اصلِی و نهاِیِی، تزکِیه است هرچند در مقام عمل، تعلِیم مقدم بر تزکِیه است.
خود پِیامبراکرم صلي الله عليه و آله و سلّم در حدِیث معروفِی فرمود: «انّما بُعثت لاتمم مکارم الاخلاق».١ من تنها براِی تکمِیل فضاِیل اخلاقِی مبعوث شدهام. تعبِیر به «انّما» براِی حصر است که نشان مِیدهد تمام اهداف بعثت پِیامبر صلي الله عليه و آله و سلّم در امر تکامل اخلاقِی انسانها خلاصه مِیشود.
در حدِیث دِیگرِی از رسول خدا صلي الله عليه و آله و سلّم آمده است که فرمود: «جعل الله سبحانه مکارم الاخلاق صلة بِینه وبِین عباده فحسب احدکم ان ِیتمسک بخلق متصل بالله».٢ خداوند سبحان، فضاِیل اخلاقِی را وسِیله ارتباط مِیان خود و بندگانش قرار داده، کافِی است که هرِیک از شما عملِی اخلاقِی انجام دهد که او را به خدا مربوط سازد.
خداوند، بزرگترِین معلم اخلاق، مربِّی نفوس انسانِی و منبع تمام فضاِیل است؛ بنابراِین قرب و نزدِیکِی به خدا جز از طرِیق تخلق به اخلاق الهِی امکانپذِیر نِیست. هر فضِیلت اخلاقِی، رابطهاِی مِیان انسان و خدا اِیجاد مِیکند و او را گام به گام به ذات مقدسش نزدِیکتر مِیکند.
زندگِی عالمان دِینِی نِیز سراسر بِیانگر دعوت به فضاِیل اخلاقِی است و خود الگوِی زنده و اسوه حسنهاِی در اِین راه بودند تا با راهنماِیِی بشرِیت به اخلاق، معرفت الهِی را در قلوب انسانها شکوفا نماِیند.
١ . کنز العمال، ج ٣، ص ١٦، ح ٥٢١٧٥.
٢ . تنبِیه الخواطر، ص ٣٦٢.