راه فضیلت - حسینی، همت علی - الصفحة ١٥٦ - غیرمستقل بودن زرنگیها

به‌وسِیله شاگردان از فتواِیش برمِی‌گشت؛ شاگردان قوِی و ملّا، دلِیل مِی‌آوردند و او مِی‌پذِیرفت. هر مرجعِی اِین‌گونه است و مراجع و بزرگان ما گاهِی از فتواِی خود برمِی‌گردند. مرد آن است که حرفش ِیکِی نباشد؛ گاهِی انسان کارِی مِی‌کند و بعد از مدتِی اعتراف مِی‌کند که اشتباه کرده و معصوم نِیست. مرحوم امام قدّس سرّهدر مواردِی شجاعانه گفت: «من اشتباه کردم».١ اشکالِی ندارد که شخصِیت بزرگوارِی مانند امام راحل، اعتراف به اشتباه کند. هر مسئول و هر انسان غِیرمعصومِی باِید اِین‌گونه باشد.

اِین ِیکِی از معضلات جامعه ماست که انسان مستبدالرأِی هر دلِیلِی براِیش بِیاورند نمِی‌پذِیرد، هر مطلبِی که مِی‌گوِیند توجه نمِی‌کند و گوش نمِی‌دهد. اِین افراد ممکن است در آِینده جامعه، خطرساز باشند. انسان‌هاِیِی که (يسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَيتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ)٢ نِیستند.

باِید به همه حرف‌ها توجه کنِیم؛ همِین انسان‌هاِی عادِی ممکن است حرف‌هاِی خوب، زِیبا و صحِیحِی داشته باشند. انسان‌هاِی مستبد به رأِی هرچند که انسان مؤمنِی هم باشند اما اعتبارِی به آن‌ها نِیست؛ زِیرا ممکن است به چِیزِی اعتقاد پِیدا کنند و حتِی بگوِیند: «باِید جانمان را براِیش بدهِیم» درحالِی‌که اِین کار، خلاف است؛ مانند داعشِی‌ها که برخِی براِی پول مِی‌جنگند اما برخِی از اِین‌ها اعتقاد دارند. هرچه به آن‌ها بگوِیِی: «اسلام، آن چِیزِی نِیست که شما

١ . صحِیفه امام، ج ١٦، ٣٥٠؛ ج ١٨، ص ٢٤١.

٢ . سوره زمر، آِیه ١٨. همان کسانِی که سخنان را مِی‌شنوند و از نيکوترين آن‌ها پيروِی مِی‌کنند.