لغات در تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٧٩ - لِبَد
«لَأُمَنِّيَنَّهُمْ» از مادّه «منى» (بر وزن منع) گرفته شده كه به معناى تقدير و اندازهگيرى است، ولى بسيارى اوقات بهمعناى اندازهگيرىهاى خيالى وآرزوهاى موهوم به كار مىرود و اگر به نطفه «مَنِى» گفته مىشود، آن هم به خاطر اين است كه: اندازهگيرى نخستين موجودات زنده از آن آغاز مىگردد. [١]
[لُبّ:]
«لَآياتٍ لِأُولِي الأَلْبابِ»
«لُبّ» جمع آن «الباب»، در اصل، به معناى خالص هر چيزى است، و عصاره خالص وجود آدمى همان عقل و انديشه و مغز او است. [٢]
[لباس (ثياب):]
«وَ ثِيابَكَ فَطَهِّرْ»
تعبير به «لباس» ممكن است كنايه از عمل انسان باشد؛ چرا كه اعمال هر كس به منزله لباس او است، و ظاهر او بيانگر باطن او است.
بعضى نيز گفتهاند: منظور از لباس در اينجا قلب و روح و جان است، يعنى قلبت را از هرگونه آلودگى پاك كن، جايى كه بايد لباس تطهير شود، صاحب لباس اولويت دارد.
بعضى نيز آن را به همان لباس ظاهر تفسير كردهاند؛ چرا كه پاكيزگى لباس ظاهر از مهمترين نشانههاى شخصيت، تربيت و فرهنگ انسان است، مخصوصاً در عصر جاهليت، كمتر از آلودگىها اجتناب مىنمودند و لباسهايى بسيار آلوده داشتند، به خصوص معمول بود (همان گونه كه در ميان گرفتاران جاهليت عصر اخير نيز معمول است) دامان لباس را بسيار بلند مىكردند، به گونهاى كه روى زمين كشيده، و آلوده مىشد، و اينكه در بعضى از روايات از امام صادق عليه السلام نقل شده كه فرمود: معناى آيه اين است: ثِيابَكَ فَقَصِّر «لباست را كوتاه كن» نيز ناظر به همين معناست.
بعضى نيز آن را به همسران تفسير كردهاند؛ زيرا قرآن مىگويد: «شما لباس همسران خود هستيد، و آنها نيز لباس شما» (چرا كه حفظ آبروى يكديگر مىكنيد، و زينت يكديگريد) (هُنَّ لِباسٌ لَكُمْ وَ أَنْتُمْ لِباسٌ لَهُنَّ). جمع ميان اين معانى نيز ممكن است. [٣]
[لِبَد:]
«يَكُونُونَ عَلَيْهِ لِبَداً»
«لِبَد» از مادّه «لَبَد» (بر وزن پدر) به معناى چيزى است كه اجزاى آن روى هم متراكم شده باشد، اين تعبير، بيانگر هجوم عجيب مؤمنان جنّ براى شنيدن قرآن در اولين برخورد با آن، و همچنين بيانگر جاذبه فوقالعاده نماز پيامبر صلى الله عليه و آله است. [٤]
[١]. نساء، آيه ١١٩ (ج ٤، ص ١٨١)
[٢]. آل عمران، آيه ١٩٠ (ج ٣، ص ٢٧٥)
[٣]. مدثّر، آيه ٤ (ج ٢٥، ص ٢١٥)
[٤]. جنّ، آيه ١٩ (ج ٢٥، ص ١٣٢)