روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٨١٥ - روزشمار جنگ چهارشنبه /٢١ مهر ١٣٦١ /٢٥ ذی الحجه ١٤٠٢ /١٣ اکتبر ١٩٨٢
حقیقت دارد که تا کنون چندین بار سرنگونی صدام را پیشگویی کردهاند و در مورد فروریختن قریبالوقوع رژیم بعثی، که سه سال است با قدرت تمام کشور را رهبری میکند، سخن بسیار رفته است؛ سه سالی که تنها سیزده ماه آن صلح در کشور حاکم بوده است و درنتیجه او باید محتاط باشد. او برگ برندة چندانی در دست ندارد. تأثیرات تظاهر به پشتیبانی، که در کنفرانس اخیر "فاس" از او شد، پیگیری نشده است. سودان قول داده بود نیروئی بفرستد که در جبهه به نیروهای اردنی (و مراکشی بنابر تأیید بعضیها) که قبلاً فرستاده شدهاند، بپیوندند. هرچند انتقادات شدید و روزانة رادیو دمشق متوقف شده و عربستان سعودی هم اخطارهای خود را به ایران ازسرگرفته است، اما تنها اتحاد شوروی است که با فرستادن چندین تانک "تی - ٧٢" و چند "میگ" به بغداد، بهطور مادی عکسالعمل نشان می دهد. مطمئناً برادران عرب صدام دیگر به او اطمینان کامل ندارند.[١]
٨٣٦
معضل صدور نفت عراق و تلاش برای حل آن از طریق ترکیه و اهمیت تنگة هرمز و آبراه خلیج فارس برای صدور نفت کشورهای منطقه محتوای مطالبی هستند که در گزارش امروز خبرگزاری رویتر و رادیو بی.بی.سی به آن اشاره شده است. روزنامة کیهان به نقل از خبرگزاری رویتر نوشت:
یک مقام عالیرتبة صنعت نفت ترکیه گفت، ترکیه و عراق دربارة طرح افزایش ظرفیت یک خط لولة نفتی که از دو کشور میگذرد و هماکنون تنها راه عبور نفت عراق به مدیترانه است، موافقت کردند.
اسماعیل کاشی اوغلو رئیس شرکت نفتی "پتائو" اظهار داشت: عراق آمادة سرمایهگذاری روی طرحی است تا حداکثر ظرفیت این خط لوله را از ٣٥ میلیون به ٤٩ میلیون تن برساند. این طرح شامل ساختمان پنج ایستگاه تلمبهخانه و ٨٠ کیلومتر خط لوله اضافه در طول خطی است که از کرکوک در عراق آغاز میشود و به اسکندرون در جنوب شرقی ترکیه میرسد.
خبرگزاری رویتر با اعلام خبر مذکور، وضعیت فعلی صدور نفت عراق را چنین بررسی کرده است:
با قطع صدور نفت عراق از خلیج فارس، صدور نفت این کشور از دو خط لوله از مسیر ترکیه و بندر بایناس سوریه انجام میشد که مسیر سوریه با بالا گرفتن اختلافات دو کشور بسته شد، لذا سرمایهگذاری خط لولة مسیر ترکیه برای عراق اهمیت مضاعفی پیدا کرد و عراق ظرفیت صدور نفت از این مسیر را از اردیبهشتماه که ٢٧ میلیون تن در سال بود، در طی ٥ ماه گذشته به ٣٥ میلیون تن افزایش داد.[٢]
رادیو بی.بی.سی نیز در گفتاری ضمن بررسی وضعیت صدور نفت عراق، قطع کامل صدور نفت این کشور از طریق دریا و تداوم فروش نفت ایران از طریق خلیج فارس را یادآور شده است. در این گفتار به تلاش عراق برای ایجاد اخلال در فروش نفت ایران و حمله به تأسیسات نفتی ایران در خارک اشاره شده است. بی.بی.سی در تلاشهای ایران برای توسعه
[١] ٢٤. ادارهکل مطبوعات و رسانههای خارجی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، "بررسی مطبوعات جهان"، نشریه شماره ٢٦٦، ٢/٩/١٣٦١، صص ٧ - ٩، ژون آفریک، چاپ فرانسه، ٢١/٧/١٣٦١.
[٢] ٢٥. مأخذ ١٥، ص ١٦.