تصمیم عراق مبنی بر تمرکز حملات اخیرش به مهم ترین ترمینال نفتی ایران در جزیرۀ خارک، از دیگر تحولات این جنگ است که برای منطقۀ خلیج [فارس] و جهان عرب بسیار مهم تلقی می شود. عراق در ماه گذشته یک منطقۀ ممنوعه در رأس خلیج [فارس] اعلام و تهدید کرد، کشتی هایی را که به این منطقۀ وارد شوند، غرق خواهد کرد. از آن هنگام تا کنون، طبق گزارش های رسیده، دو کشتی متعلق به ترکیه و یونان غرق شده اند. [هرچند] حملۀ هواپیماهای عراق به کشتی های بین المللی باعث شد که نرخ بیمه کشتی رانی برای کشتی هایی که وارد این منطقه می شوند، افزایش یابد، اما کاهش قیمت نفت ایران تا حدودی این نرخ بالارونده (یا رو به افزایش) را مهار کرده است. محمد غرضی وزیر نفت ایران گفت: ترمینال خارک در مقابل هواپیماهای عراقی مقاومت کرده و هنوز به صدور ٧/١ میلیون بشکه نفت در روز خود ادامه می دهد. [درهرحال] میزان واقعی خسارات مادی وارده از سوی عراق هرچه که باشد، به نظر نمی رسد که بغداد در عزم روحانیون حاکم بر ایران در ادامۀ جنگ تزلزلی به وجود آورده باشد. میرحسین موسوی نخست وزیر ایران هفتۀ گذشته گفت، پیروزی ایران در این جنگ سرنوشت منطقه را عوض خواهد کرد و باعث گسترش اسلام در سراسر دنیا خواهد شد.

محسن رضایی فرمانده سپاه پاسداران انقلاب نیز اظهار داشت که وی مطمئن است که نیروهای ایرانی، کربلا، شهر مقدس شیعیان در داخل خاک عراق را به تصرف خود درخواهند آورد.

دولت بغداد در عین اصرار و فشار بر برقراری صلح، سعی کرده است که آمادگی اش را برای مقابله با هر حمله ای از سوی نیروهای ایرانی نیز نشان دهد. یاسین رمضان معاون نخست وزیر عراق در ٤ سپتامبر، [١٣ شهریور] یعنی در سالگرد حملۀ توپخانه ایران به مناطق عراق که به عقیدۀ بغداد انگیزۀ اصلی شروع جنگ است، گفت: ما تا زمانی که جنگ ادامه داشته باشد احتیاجات آن را تأمین خواهیم کرد ولی درعین حال از هر فرصتی که به صلح (یا برقراری صلح) منجر شود، استفاده خواهیم کرد. تحلیلگران نظامی عقیده دارند که عراق در مقابل هر حمله و تهاجمی در یک جبهۀ وسیع به شدت مقاومت خواهد کرد. اگرچه در این میان قدرت هوایی هر دو طرف درگیر به زیر سؤال می رود.

به عقیدۀ تحلیلگران، به نظر می رسد که ایران احتیاجاتش را از بلوک کمونیستی مثل رومانی، لهستان و کرۀ شمالی برآورده ساخته و نیروهایش را سازمان داده است، اما دلایل دیگری حاکی از آن است که ایران در بخش داخلی، نتایج حاصله از تلفات جانی را که در حمله به مواضع دشمن برایش حاصل می شود، نمی تواند تحمل کند.»[١]

در همین زمینه روزنامۀ هرالدتریبون نیز در گزارشی با استناد به اظهارات مقامات وزارت دفاع و وزرات امور خارجه امریکا نوشت: نکته ای که تقریباً مسلم است، تدارک تهران برای

[١] ٢٣. همان، صص ٤ - ٢، تهران - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ٢٩/٦/١٣٦١.