روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٤٦٤ - روزشمار جنگ چهارشنبه /٣١ شهریور ١٣٦١ /٤ ذی الحجه ١٤٠٢ /٢٢ سپتامبر ١٩٨٢
تازه انقلاب کرده و محتاج آرامش، صلح، سازندگی و مشغول رسیدگی به کارهای سیاسی خود است. آنها فکر می کردند، جنگ کشور را از این کارها غافل خواهد کرد. البته این انگیزه را آمریکا و برخی دولت های اروپایی و بالاخره دولت های وابسته به امریکا در خاورمیانه و شمال افریقا داشتند و حتی می توان گفت که برخی رژیم های کاملاً وابسته به امریکا، از خود امریکا در دشمنی با انقلاب ما دستپاچه تر بودند. بنابراین لازم بود که این حمله گستردۀ از یک جایی شروع بشود و در منطقه، آن حاکم جاه طلب، تندخو و غافلی که مناسب برای آتش افروزی جنگ با جمهوری اسلامی باشد، صدام حاکم فعلی رژیم عراق بود که کاملاً استعداد آتش افروزی در او بود، برای اینکه می ترسید این انقلاب به عراق سرایت کند و مردم عراق هم که آمادۀ انقلاب بودند، به تبع مردم ایران انقلاب کنند که این برای رژیم او خطرناک بود. علاوه براین، جاه طلبی صدام نیز که می خواست در خاورمیانه یک شخصیت معروف، بزرگ، مقتدر و فاتح جلوه گر باشد، دلیل دیگر این اقدام صدام بود. او حتی می خواست جای برخی از شخصیت های بزرگ دنیای عرب را باصطلاح بگیرد.»
آیت الله خامنه ای در مورد وضع نظامی ایران در اوایل جنگ گفت: «متأسفانه این وضع در آن موقع رضایت بخش نبود و این مسئله را با توجه به اینکه دو سال از آغاز جنگ می گذرد، می توان گفت، اما به برخی مسائل دیگر هنوز زود است که اشاره شود.»
رئیس جمهور با اشاره به وضعیت ضعیف نیروهای ما در آغاز جنگ، افزود: یک تیپ ما فقط با ١٧ یا ١٨ تانک در مقابل سه لشکر کاملاً مجهز عراقی در منطقۀ دب حردان قرار داشت، ما در اول کار چند عیب اساسی داشتیم، یکی اینکه مسئولان کشور از وضع ارتش به طور دقیق اطلاع نداشتند، نه ارتشی ها را می شناختند، نه توان رزمی و امکانات لجستیکی و جنگی آنها را می دانستند و نه اصلاً می دانستند که جنگ چگونه انجام می گیرد. با اینکه ما در اوایل کار در مناطق مرزی با برخی از خرابکاران جنگیده بودیم، اما جنگ تحمیلی عراق به کشورمان یک جنگ واقعی و گسترده و مدرن بود و رویارویی با این مسئله را مسئولان ذیربط وقت کشور نمی دانستند. درحقیقت برای اولین بار که در ستاد مشترک ارتش جمع شدیم، اغلب مسئولان نمی دانستند که دولت و نظامیان باید چه کار بکنند. همه در یک حالت سردرگمی به سرمی بردند. جالب آنکه در آن روز، حتی فرماندهان نظامی هم، ارتش را درست نمی شناختند و این بدان دلیل بود که فرماندهان نظامی که برخی از آنها شهید شده و به رحمت ایزدی پیوسته اند و برخی دیگر به خدمات صادقانه مشغول اند، از رتبه های نسبتاً پایین تری به مقام فرماندهی رسیده بودند. فرض کنید که معاون فرمانده یکی از مراکز نظامی درگذشتۀ (فوت شده) کشور، یک پست خیلی حساس را در ستاد مشترک داشت یا فرماندۀ نیروی زمینی در زمان انقلاب، فرماندۀ لشکر بود، قبل از انقلاب هم که خیلی پایین تر از این رتبه ها بودند. بنابراین، این افراد امکانات عظیم این ارتش بزرگ را