روزنامة جمهوری اسلامی نوشت: به دنبال خبر رادیو بغداد به نقل از نخست وزیر ترکیه دربارة موضع منفی ایران نسبت به پایان جنگ که سفیر ترکیه آن را تکذیب کرده بود، امروز وزارت خارجة ترکیه با صدور اطلاعیهای ادعای رادیو بغداد را به طور رسمی تکذیب کرد. این روزنامه گزارش خود را چنین ادامه میدهد: «به گزارش خبرگزاری جمهوری اسلامی، در این اطلاعیه آمده است، بدین وسیله مطالبی را که بعضی از آژانس های خبری به نقل از بولنت اولسو نخست وزیر ترکیه در تونس منتشر کرده اند و از جمله اینکه "ایران مایل به پایان جنگ نمی باشد" تکذیب می شود. همانطور که بارها در گذشته اعلام شده است، سیاست ترکیه در قبال جنگ ایران و عراق بی طرفی کامل می باشد.»[١]

٨٣٥

مجلة فرانسوی ژون آفریک در مقالهای با اشاره به عملیات مسلمبن عقیل در منطقة سومار، برخی وقایع نظامی این عملیات را شرح کرده و وضعیت عمومی ارتش و ساختار سیاسی عراق را ناپایدار خوانده است. در این نشریه آمده است: «با وجود اینکه هیچچیز ثابت نمیکند که فرماندهان ایران (بهخصوص سرهنگ صیاد شیرازی فرمانده نیروی زمینی) هدف سقوط بغداد را داشته باشند، ولی امکان دارد که بعد از این، همة آنها در انتظار ازهمپاشیدن

ارتش عراق باشند که در تمام نقاط جبهه به تنگ آمده است. صدام حسین بهندرت در چنین موقعیت ناپایداری قرار گرفته بود. پنجاه هزار نفر از سربازانش در آن سوی مرز اسیر هستند و هیچیک از هدفهایی

که در آغاز جنگ داشت به دست نیاورده و مردمش عمیقاً خسته و کوفته شدهاند. با وجود اینکه حزب بعث و دوایر دولتی بادقت گزینش شده اند، اما دیگر از صدام جانبداری نمیکنند. بدین ترتیب او مجبور شده است نیمی از اعضای شورای فرماندهی انقلاب را اخراج کند. تنها یک گروه کوچک از وفاداران که تا کنون وفاداریشان نامشروط است مانند معاون نخستوزیر طارق عزیز و وزیر امور خارجه طهیاسین رمضان اعتماد او را جلب میکنند.

حتی ارتش کمکم نامطمئن به نظر میرسد.

علیرغم فلاکتها و فرارها، ارتش مجهز است. نزدیک به ٩٠ هزار سرباز در طول جبهه های جنگ حضور دارند که ٥٠ هزار نفر از آنها در خوزستان هستند که صحنة خونینترین برخوردهای جنگ است. این ٩٠ هزار تن برخلاف ایرانیان انگیزهای ندارند، بلکه تنها تا دندان مسلح هستند. بیش از پنج هزار چریک در اطراف بغداد صفآرایی کردهاند. آنها برای حفاظت پایتخت علیه معارضین و تسلط "تروریستها" در نظر گرفته شدهاند. ارتشی که در طی حملة رمضان در ماههای ژوئیه و اوت از خود مقاومت خوبی نشان داد، قاعدتاً میبایست به فرمانده کل خود اطمینان دوبارهای ببخشد، اما مسئله در این است که سربازان کسی را که "قهرمان بصره" مینامند،

صدام حسین نیست، بلکه ژنرال محمد قاسم است که گویا رئیسجمهور عراق او را بهعنوان رقیب خود میداند، رقیبی که تحمل او برای صدام بسیار دشوار است. نتیجة منطقی این احساس باعث شده که رفتوآمد واحدهای نظامی در بغداد ممنوع شود.

[١] ٢٣. مأخذ ٢٠، ص ١٢.