بیش از دو سال است ادامه دارد نیز بهره برداری از ضعف سیاسی و نظامی ایران به منظور تسلط یافتن بر خلیج فارس و آبراه سوق الجشی تنگة هرمز بود. بنابراین ممالک عرب حوزة خلیج فارس به هیچ وجه مایل به پیروزی عراق در جنگ با ایران نیستند، زیرا می دانند که اگر حکومت بغداد در این نبرد پیروز شود در مرحله بعدی به اجرای مطامع خود علیه امیرنشین ها خواهد پرداخت. ولی از سوی دیگر سیاست حکومت اسلامی ایران، از نظر سران این امیرنشین ها، چنان تهاجمی و تجاوزکارانه است که موجودیت آنها را تهدید می کند و پیروزی ایران ممکن است به صورت اهرمی برای به راه انداختن آشوب در کشورهای همسایه و تلاش به منظور صدور انقلاب اسلامی درآید. ... [بنابراین] آنان ناچار هستند سیاست بسیار احتیاط آمیزی را در پیش گیرند. وزیران دفاع شش کشور عربی حوزة خلیج فارس در مذاکرات دو روزة خود در ریاض با این پرسش دشوار روبه رو بودند که آیا باید بین ایران و عراق میانجیگری کنند یا کمک مالی و تسلیحاتی خود را به عراق افزایش دهند و یا در پاسخ به قطعنامة کنفرانس فاس سرباز به عراق بفرستند؟ ... پاسخ به این پرسش را باید در تفسیری جست وجو کرد که رادیو دولتی عربستان سعودی امروز پخش کرد و طی آن صریحاً گفت: کشورهای عرب حوزة خلیج فارس نباید به برقراری توازن نیرو در این منطقه اکتفا کنند، بلکه لازم است به برتری قوا دست یابند تا "همة" توطئه های موجود را خنثی کنند. بدین سان امیرنشین های خلیج [فارس] تصمیم دارند که از یک سو با تلاش های ایران برای صدور انقلاب اسلامی مقابله کنند و از سوی دیگر اجازه ندهند که عراق در صورت پایان یافتن جنگ با ایران "دوباره" برای کسب برتری در حوزة خلیج فارس تلاش کند.»[١]

٨٠٥

مفسر نظامی روزنامة نیویورک تایمز پس از اجرای عملیات مسلم بن عقیل، در گزارشی به بررسی توانمندی های نظامی ایران و عراق و آیندة جنگ پرداخته و اهداف نظامی آتی ایران در مرزهای جنوبی خوزستان را تشریح کرده است. وی می نویسد: «به گفتة منابع نظامی امریکا و دیگر کشورهای غربی، ایران با تمرکز موجی از نفرات در جبهة جنوبی آمادة حمله دیگری علیه مواضع عراق شده که نتیجة آن در صورت موفقیت، تسخیر بصره خواهد بود. با تقویت نیروهای ایران در جبهة جنوبی، نسبت نفرات ایران در قیاس با نیروهای عراقی، سه برابر می شود ... عراقی ها که نیروهایشان در طی دو سال جنگ تحلیل رفته، اکنون هم در جبهة جنوبی و هم مرکزی در موضع دفاعی قرار گرفته اند. عراق تنها قسمتی از خاک ایران را هنوز نگاه داشته که در حوالی قصرشیرین است. حملة روز پنج شنبه ایران [عملیات مسلم بن عقیل] نیز از جبهة مرکزی صورت گرفت. عراق مدعی شده است که قوای دشمن را به کلی منهدم کرده، ولی با اینکه منابع اطلاعاتی غرب این ادعا را به طورکامل

[١] ٣٦. مأخذ ٢٦، صص ٢٢ و ٢٣، رادیو اسرائیل، ١٩/٧/١٣٦١.