روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ١٠٥ - روزشمار جنگ جمعه /٥ شهریور ١٣٦١ /٧ ذیقعده ١٤٠٢ /٢٧ اوت ١٩٨٢
متخصص خاورمیانه در دولت امریکا گفتند که انتظار دارند که ایران به یک عکس العمل فوری دست بزند. ... تهران تهدید کرده است که تنگة هرمز را مسدود خواهد کرد.»[١]
مجلة فرانسوی ژون آفریک نیز دربارة جنگ عراق و ایران نوشت: «صدام بسیار مایل بود که کنفرانس غیرمتعهدها در بغداد برگزار شود، حال که این مسئله منتفی شده و چیز قابل ارزشی در اختیار ندارد که از دست دادنش برایش اهمیت داشته باشد، درنتیجه، وی تصمیم گرفته است، جنگ را در ابعاد بین المللی وسعت دهد و آن را در خلیج فارس توسعه دهد.» نویسندة مقاله، در ادامه می نویسد: «هدف صدام، ایجاد نگرانی و در نهایت، کشانیدن پای کشورهای عربی خلیج فارس به این جنگ است و امیدوار است که از طریق آنها، پای ابرقدرت ها به خصوص امریکا برای محافظت از آنها به میان کشیده شود. ... در خصوص اظهارت مسئولین عراق مبنی بر هدف قرار دادن مرکز مهم و حیاتی ایران دلایل زیر بیان شده است:
١- با قطع درآمد نفت، ایران در تهیه آذوقه و تسلیحات با مشکلات روبه رو خواهد شد. ٢- این گونه عملیات به خاطر آن است که ایران نیز به عنوان جوابگویی با دست زدن به عملیات مشابه ( به خصوص غیرنظامی) باعث تحریک و به پا خاستن احساسات عمومی مردم عراق بر ضد قوای ایران شود.»[٢]
٨٠
استحکام اقتصاد ایران در اوضاع جنگی، پیام اصلی مقاله ای است که در نشریۀ المجله چاپ لندن نوشته شده است. آمادگی ایران برای پرداخت خسارت های احتمالی به آن دسته از شرکت ها و بانک های خارجی که براثر وقوع انقلاب خسارت دیده اند، افزایش خرید نفت کمپانی های ژاپنی از ایران، تمایل ایران برای همکاری اقتصادی با چین و دلگرمی بازرگانان غربی برای افزایش مبادلات با ایران؛ اهم مطالبی است که نشریۀ المجله، به آنها پرداخته است. بخش هایی از مقاله چنین است:
«دود ناشی از درگیری های اطراف شهر بصره، موجب پوشش بر برخی از جریانات مهم داخلی ایران شد. ماه آینده تهران به بانک های خارجی - که آنها را در ماه ژوئن ١٩٧٩ ملی اعلام کرده بود - غرامت خواهد پرداخت. بانک مرکزی ایران از بانک هایی که بستانکارند درخواست کرده بود تا تاریخ ٢١ ژوئن گذشته، مبلغ طلب های خود را ارائه دهند. تمام بانک ها به این درخواست جواب مثبت دادند و حتی بعضی از آنها، مانند بانک " چیس منهتن" امریکا، نمایندگان خود را جهت مذاکره به تهران فرستادند. ... البته این امر فقط به بانک ها مربوط نمی شود، بلکه به شرکت هایی که در ایران کار می کردند و هنوز مسائلی دررابطه با درخواست غرامت در آنجا دارند نیز مربوط می شود. [نکتۀ قابل اهمیت] تأکید و تکیۀ بیشتر روی شرکت های امریکایی است و این شاید به خاطر این باشد که امریکایی ها در
[١] ١٩. همان، ص ٦ و ٧، واشنگتن - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ٥/٦/١٣٦١.
[٢] ٢٠. همان، ص٣، پاریس - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ٥/٦/١٣٦١.