‌
١. شرط ضمان عين در عقد عاريه كه آن را «عاريه مضمونه» مى‌گويند.
٢. شرط وكالت مرتهن از طرف راهن در بيع عين مرهونه كه از سوى مرتهن جايز است. [١]
٣. شرط اجل در عقد مضاربه كه اثر آن اين است كه عامل پس از سررسيد اجل نمى‌تواند معامله كند، اگر چه شرط مزبور عقد را لازم نمى‌كند. [٢]
٢. شرط صريح و شرط ضمنى
شروط ضمن عقد، گاه در متن عقد ذكر مى‌شوند و گاه ذكر نمى‌شوند. بدين لحاظ شرط به شرط صريح و ضمنى تقسيم مى‌شود.
[توضيح دو قسم]
الف) شرط صريح
شرط صريح تعهدى است تبعى كه در متن عقد بيان مى‌گردد و احكام آن همان است كه پيشتر بيان شد. هر يك از طرفين عقد موظف است طبق شرط مذكور در عقد رفتار كند و متعهد نمى‌تواند از ايفاى شرط تصريح شده در عقد شانه خالى كند. منظور از تصريح اين است كه جمله شرط به دلالت مطابقى بر مفاد شرط دلالت كند، نه به دلالت تضمنى يا دلالت التزامى؛ مثل آنكه در ضمن عقد بيع تصريح گردد كه كالاى مورد معامله بايد قبل از حمل، بيمه شود.
البته معناى صراحت اين نيست كه صرفا كلمه شرط در عبارت آمده باشد، بلكه كليه قيودى كه به صراحت ايجاد تعهد مى‌كنند، شرط محسوب مى‌شوند. براى نمونه اگر در متن قرارداد بيع، اوصاف كمالى براى مبيع كه عين معين است ذكر شود، اين اوصاف شرط صريح محسوب مى‌گردند و در فرض تخلف، خيار تخلف شرط به وجود مى‌آيد يا اگر در عقد ازدواج، در ستون اوصاف زوج در عقدنامه، شغل يا سمت خاصى براى زوج ذكر گردد، اين ذكر در حكم شرط است و در فرض تخلف، زوجه مى‌تواند به مفاد‌

[١] قانون مدنى ايران؛ ماده ٧٧٧.
[٢] همان؛ ماده ٥٥٢.