برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٩٥ - فضيلت تلاوت سوره

سپس بر يكديگر پيشى مى‌گيرند.

و سر انجام امور جهان را به فرمان او تدبير مى‌كنند.

(آيه ٦)- معاد تنها با يك صيحه عظيم رخ مى‌دهد! بعد از آن كه با قسم‌هاى مؤكد وقوع قيامت به عنوان يك امر حتمى در آيات گذشته بيان شد، در اينجا به شرح بعضى از نشانه‌ها و حوادث اين روز بزرگ مى‌پردازد، مى‌فرمايد: اين بعث و رستاخيز «در آن روز است كه زلزله‌هاى وحشتناك همه چيز را به لرزه در مى‌آورد» (يوم ترجف الراجفة).

(آيه ٧)- «و به دنبال آن، حادثه دومين [- صيحه عظيم محشر] رخ مى‌دهد» (تتبعها الرادفة).

منظور از «راجفه» همان صيحه نخستين يا نفخ صور اول است كه شيپور فناى جهان و زلزله نابودى دنياست و «رادفه» اشاره به صيحه دوم يا نفخ صور ثانى است كه نفخه حيات و رستاخيز و بازگشت به زندگى جديد است.

(آيه ٨)- سپس مى‌افزايد: «دلهائى در آن روز سخت مضطرب است» (قلوب يومئذ واجفة).

دلهاى مجرمان و گنهكاران و طغيانگران همه بشدت مى‌لرزد، و نگران حساب و جزا و كيفر است.

(آيه ٩)- اين اضطراب درونى به قدرى شديد است كه آثار آن در تمام وجود گنهكاران ظاهر مى‌شود، لذا در اين آيه مى‌افزايد: «و چشمهاى آنان از شدت ترس فرو افتاده است» (ابصارها خاشعة).

در آن روز چشمها به گودى مى‌نشيند، از حركت باز مى‌ايستد و خيره مى‌شود، و گوئى ديد خود را از شدت ترس از دست مى‌دهد.

(آيه ١٠)- آنگاه سخن را از قيامت به دنيا مى‌كشاند، مى‌فرمايد: ولى امروز «مى‌گويند: آيا ما به زندگى مجدد باز مى‌گرديم»؟! (يقولون أ إنا لمردودون فى الحافرة).

(آيه ١١)- اين آيه ادامه سخنان آنها را نقل كرده، مى‌گويد: «آيا هنگامى كه‌