برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٦٦ - پاسخ به يك سؤال

(آيه ٢٣)- بهشتى كه «ميوه‌هايش در دسترس است» (قطوفها دانية).

نه زحمتى براى چيدن ميوه‌ها در كار است، و نه مشكلى براى نزديك شدن به درختان پربارش، و اصولا تمام نعمتهايش بدون استثنا در دسترس است.

(آيه ٢٤)- و در اين آيه، خطاب محبت آميز خداوند را به اين بهشتيان چنين بيان كرده، «بخوريد و بياشاميد گوارا، در برابر اعمالى كه در ايام گذشته انجام داديد» (كلوا و اشربوا هنيئا بما اسلفتم فى الايام الخالية).

آرى! اين نعمتهاى بزرگ بى‌حساب نيست، اينها پاداش اعمال شماست البته اين اعمال ناچيز هنگامى كه در افق فضل و رحمت الهى قرار گرفته به چنين ثمراتى منتهى شده است.

(آيه ٢٥)- در آيات گذشته سخن از «اصحاب اليمين» و مؤمنانى بود كه نامه اعمالشان به دست راستشان داده مى‌شود، ولى اين آيه درست به نقطه مقابل آنها يعنى «اصحاب الشمال» پرداخته، و در يك مقايسه وضع آن دو را كاملا روشن مى‌سازد.

نخست مى‌فرمايد: «اما كسى كه نامه اعمالش را به دست چپش بدهند مى‌گويد: اى كاش هرگز نامه اعمالم را به من نمى‌دادند»! (و اما من أوتى كتابه بشماله فيقول يا ليتنى لم أوت كتابيه).

(آيه ٢٦)- «و نمى‌دانستم حساب من چيست»؟ (و لم ادر ما حسابيه).

(آيه ٢٧)- «اى كاش مرگم فرا مى‌رسيد»! و به اين زندگى حسرت‌بار پايان مى‌داد (يا ليتها كانت القاضية).

آرى! در آن دادگاه بزرگ، آهى حسرت‌بار، و ناله‌اى شرربار دارد، آرزو مى‌كند با گذشته‌اش بكلى قطع رابطه كند، همان گونه كه در آيه ٤٠ سوره نبأ نيز آمده است:

«و يقول الكافر يا ليتنى كنت ترابا؛ كافر در آن روز مى‌گويد: اى كاش خاك بودم (و گرفتار عذاب نمى‌شدم)!»

(آيه ٢٨)- سپس مى‌افزايد: اين مجرم گنهكار زبان به اعتراف گشوده، مى‌گويد: «مال و ثروتم هرگز مرا بى‌نياز نكرد» و به درد امروز كه روز بيچارگى من‌