برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٠٧ - فضيلت تلاوت سوره
است» (فاتقوا الله ما استطعتم و اسمعوا و اطيعوا و انفقوا خيرا لانفسكم).
نخست دستور به اجتناب از گناهان مىدهد- چرا كه تقوا بيشتر ناظر به پرهيز از گناه است- و سپس دستور به اطاعت فرمان و شنيدنى كه مقدمه اين اطاعت است و از ميان طاعات بخصوص روى مسأله انفاق كه از مهمترين آزمايشهاى الهى است تكيه مىكند و سر انجام هم مىگويد: سود تمام اينها عائد خود شما مىشود.
در پايان آيه به عنوان تأكيدى بر مسأله انفاق مىفرمايد: «و كسانى كه از بخل و حرص خويشتن مصون بمانند رستگارانند» (و من يوق شح نفسه فاولئك هم المفلحون).
اين دو صفت رذيله از بزرگترين موانع رستگارى انسان، و بزرگترين سدّ راه انفاق و كارهاى خير است.
در حديثى مىخوانيم كه امام صادق عليه السّلام از شب تا صبح طواف خانه خدا به جا مىآورد و پيوسته مىفرمود: «اللّهمّ ق شحّ نفسى؛ خداوندا! مرا از حرص و بخل خودم نگاهدار».
يكى از يارانش عرض مىكند: فدايت شوم، امشب نشنيدم غير از اين دعا، دعاى ديگرى كنى! فرمود: «چه چيز از بخل و حرص نفس مهمتر است در حالى كه خداوند مىفرمايد: و من يوق شح نفسه فاولئك هم المفلحون».
(آيه ١٧)- سپس براى تشويق به انفاق و جلوگيرى از بخل و شحّ نفس مىفرمايد: «اگر به خدا، قرض الحسنه دهيد، آن را براى شما مضاعف مىسازد، و شما را مىبخشد، و خداوند شكر كننده و بردبار است» (ان تقرضوا الله قرضا حسنا يضاعفه لكم و يغفر لكم و الله شكور حليم).
چه تعبير عجيبى خدائى كه آفريننده اصل و فرع وجود ما، و بخشنده تمام نعمتهاست از ما وام مىطلبد! و در برابر آن وعده «اجر مضاعف و آمرزش» مىدهد، و نيز از ما تشكر مىكند، لطف و محبت بالاتر از اين تصور نمىشود.