برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٤ - فضيلت تلاوت سوره

نقطه‌اى غروب مى‌كند، و به اين ترتيب به تعداد روزهاى سال مشرق و مغرب دارد، ولى با توجه به حد اكثر «ميل شمالى» آفتاب، و «ميل جنوبى» آن، در حقيقت دو مشرق و دو مغرب دارد، و بقيه در ميان اين دو مى‌باشد.

اين نظام كه مبدأ پيدايش فصول چهارگانه سال با بركات فراوانى است در حقيقت تأكيد و تكميلى است براى آنچه در آيات قبل آمده، آنجا كه سخن از حساب سير خورشيد و ماه در ميان است، و همچنين سخن از وجود ميزان در آفرينش آسمانها، و در مجموع هم بيانگر نظام دقيق آفرينش و حركت زمين و ماه و خورشيد مى‌باشد، و هم اشاره‌اى است به نعمتها و بركاتى كه از اين رهگذر عايد انسان مى‌شود.

(آيه ١٨)- به هر حال بعد از ذكر اين نعمت باز جن و انس را مخاطب ساخته، مى‌گويد: «پس كدامين نعمتهاى پروردگارتان را انكار مى‌كنيد»؟! (فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما تُكَذِّبانِ).

(آيه ١٩)- درياها با ذخائر گرانبهايشان! در ادامه شرح نعمتهاى پروردگار سخن از درياها به ميان مى‌آورد، اما نه همه درياها بلكه كيفيت خاصى در پاره‌اى از درياها كه هم پديده‌اى است عجيب و نشانه‌اى است از قدرت بى‌پايان حق، و هم وسيله‌اى است براى پديد آمدن بعضى از متاعهاى مورد استفاده انسانها.

مى‌فرمايد: «دو درياى مختلف (شور و شيرين، گرم و سرد) را در كنار هم قرار داد در حالى كه با هم تماس دارند» (مَرَجَ الْبَحْرَيْنِ يَلْتَقِيانِ).

(آيه ٢٠)- در ميان آن دو، برزخى است كه يكى بر ديگرى غلبه نمى‌كند» و به هم نمى‌آميزند (بَيْنَهُما بَرْزَخٌ لا يَبْغِيانِ).

منظور از اين دو دريا به گواهى آيه ٥٣ سوره فرقان دو درياى آب «شيرين» و «شور» است، آنجا كه مى‌فرمايد: «او كسى است كه دو دريا را در كنار هم قرار داد يكى گوارا و شيرين است و ديگرى شور و تلخ، و در ميان آنها برزخى قرار داد تا با هم مخلوط نشوند».

رودخانه‌هاى عظيم آب شيرين هنگامى كه به درياها و اقيانوسها مى‌ريزند