برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٩٤ - فضيلت تلاوت سوره

و شرم‌آورترين گناهان است.

جمع ميان هر سه تفسير نيز امكان پذير است.

(آيه ٢٠)- بعد به چهارمين عمل نكوهيده آنها پرداخته، مى‌افزايد: «و مال و ثروت را بسيار دوست مى‌داريد» و به خاطر آن گناهان زيادى مرتكب مى‌شويد! (و تحبون المال حبا جما).

شما افرادى دنيا پرست، ثروت اندوز، عاشق و دلباخته مال و متاع دنيا هستيد، و مسلما كسى كه چنين علاقه فوق العاده‌اى به مال و ثروت دارد به هنگام جمع‌آورى آن ملاحظه مشروع و نامشروع و حلال و حرام را نمى‌كند، و نيز چنين شخصى حقوق الهى آن را اصلا نمى‌پردازد، و يا كم مى‌گذارد، و نيز چنين كسى جائى براى ياد خدا در دل او نيست.

و به اين ترتيب بعد از ذكر آزمايش انسانها به وسيله نعمت و بلا، آنها را متوجه چهار آزمايش مهم مى‌كند.

و عجب اين كه تمام اين آزمونها جنبه مالى دارد، و در واقع اگر كسى از عهده آزمايشهاى مالى برآيد آزمايشهاى ديگر براى او آسانتر است.

(آيه ٢١)- روزى بيدار مى‌شوند كه كار از كار گذشته! به دنبال نكوهشهايى كه در آيات قبل از طغيانگران دنياپرست و متجاوز به حقوق ديگران شده بود، در اينجا به آنها اخطار مى‌كند كه سر انجام قيامتى در كار است، و حساب و كتاب و مجازات شديدى در پيش است، بايد خود را براى آن آماده كنند.

نخست مى‌فرمايد: «و چنان نيست كه آنها مى‌پندارند» (كلا). كه حساب و كتابى در كار نيست، و اگر خدا مال و ثروتى به آنها داده به خاطر احترام آنها بوده نه براى آزمايش و امتحان.

«در آن هنگام كه زمين سخت در هم كوبيده شود» (اذا دكت الارض دكا دكا).

تعبير «دكّا» اشاره به زلزله‌ها و حوادث تكان دهنده پايان دنيا و آغاز رستاخيز است، چنان تزلزلى در اركان موجودات رخ مى‌دهد كه كوهها همه از هم متلاشى‌