پژوهشى در علم تجويد - علامی، ابوالفضل - الصفحة ١٩٨
٣- اگر نون ساكن و حروف يرملون در يك كلمه باشند، ادغام صورت نمىگيرد.
در تمام قرآن كريم چهار كلمه داراى چنين شرايطى است كه عبارتند از: «صِنْوَانٌ، قِنْوَانٌ، بُنْيَانٌ و دُنْيَا». علماى لغت و تجويد علّت ادغام نكردن آنها را مشتبه شدن اين كلمات با مضاعف دانستهاند.
مضاعف به كلمهاى گويند كه يكى از حروف اصلى آن تكرار شود. به عنوان مثال چهار كلمه يادشده در حالت ادغام به اين صورت: صِوّان، قِوّان، بُيّان، دُيّا تلفظ مىشود، در اين كلمات، عين الفعل و لام الفعل يكى است. بدين جهت براى جلوگيرى از اين اشتباه، نون در كلمات ياد شده اظهار مىشود. «١» ٤- كلمه «مَنْ» در عبارت «وَ قيلَ مَنْ رَاقٍ» (قيامه، آيه ٢٧) به دو وجه ادغام و اظهار خوانده شده، ولى وجه اظهار آن مشهورتر است. البته اظهار «نون» نزد «رَاقٍ» همراه با سكت مىباشد. وجه اظهار آن از طريق «شاطبيّه» نقل شده و از طريق «النّشر» به دو وجه ادغام كامل و اظهار نون رسيده است. «٢» جمهور قرّاء، اين مورد را به ادغام خواندهاند و به اظهار خواندن آن منحصر به «حفص بن سليمان» است.
سبب اظهار آن را چنين ذكر كردهاند: اگر ادغام شود، با كلمه «مَرّاق» يعنى صيغه مبالغه از مارق به معنى از دين خارج شونده، اشتباه مىشود. در حالى كه «مَنْ رَاق» يعنى «كيست شفادهنده». «٣» ٥- در سوره «يس» و «قلم»، در صورت وصل حرف مقطعه آغاز سوره به آيه بعد؛ بنابر قول قويتر، نون ساكن در حرف «واو» ادغام نمىشود:
يس (اظهار نون ساكن) وَ الْقُرْانِ الْحَكِيم.
ن (اظهار نون ساكن) وَ الْقَلَمِ وَ مَا يَسْطُرُونَ.
زيرا از طريق «شاطبيه» براى «حفص» فقط به اظهار نقل شده ولى از طريق