قريب‌المخرج هستند).
عبارت «بَلْ رَانَ» (مطفّفين، آيه ١٤) از بند فوق استثنا شده است. يعنى به اظهار لام همراه با سكت قراءت شده است. ساير قرّاء سبعه به ادغام اين مورد خوانده‌اند.
٢- ادغام «نون» در «راء»، مانند: مَنْ رَحِمَ، عَنْ رَسُولٍ.
اين دو حرف از نظر محلّ توليد نزديك به هم بوده و در پنج صفت متضاد، با هم مشترك هستند.
٣- ادغام «نون» در «لام»، مانند: مِنْ لَدُنْكَ، يَكُنْ لَهُ.
حروفهاى نون و لام نيز قريب‌المخرج بوده و در پنج صفت متضاد با هم اشتراك دارند.
٤- ادغام «نون» در «ميم»، مانند: مَنْ مَعِىَ، مِنْ مَالٍ.
اين حروف در تمام صفات با هم مشترك هستند. تفاوتشان مربوط به محلّ توليد و مخرج آنهاست.
٥- ادغام «نون» در «واو»، مانند: مِنْ وَلَد، مِنْ وَلِىٍّ.
تقارب و نزديكى اين دو حرف در ناحيه صفات است. صفات مشترك آنها، جهر، انفتاح و استفال است. همچنين «نون» داراى صفت غنّه است و «واو» صفت لين دارد و اين دو صفت مشابهت و نزديكى بسيارى به هم دارند، (آواشناسان هر دو آوا را «شبيه لين» شمرده‌اند).
٦- ادغام «نون» در «ياء»، مانند: مَنْ يَشَاء، انْ يَأْتِى.
حرفهاى نون و ياء، غير از نزديكى مخرج، از ناحيه صفات‌مشترك، مانند نون و واو هستند.
٧- ادغام لام «الْ» در حروف شمسى «١». از ميان حروف شمسى، ادغام لام «دالْ» در حرف لام، ازنوع ادغام متماثلين است. ولى در بقيه حروف، از نوع ادغام متقاربين است.
در كتاب «شرح النَّظّام» در مورد علت اين ادغام چنين آمده است:
«براى كثرت استعمال لام تعريف و موافقت آن با حروف شمسى؛ زيرا در توليد حروف شمسى و نيز «لام»، تيغه زبان دخالت دارد». «٢»