درس نهم: مراحل و مراتب امر به معروف و نهى از منكر (١)
امر به معروف و نهى از منكر داراى مراحل گوناگونى است. از يك نگاه اين مراحل به دو بخش تقسيم مى‌شود:
الف- موضع گيريهاى منفى كه نشان دهنده انزجار قلبى از منكر است، مثل درهم كشيدن چهره، روى برگرداندن، ترك مجلس و ب- موضع گيريهاى مثبت، مثل امر و نهى با زبان، يا اعمال قدرت.
ما دراين درس به تبيين نخستين مرحله يعنى «موضع گيريهاى منفى مى‌پردازيم و مراحل بعد را به درس آينده وامى‌گذاريم:
در اولين مرحله امر به معروف و نهى ازمنكر بايد كارى انجام داد كه به وسيله آن انزجار قلبى از منكر و نيز خواست قلبى نسبت به انجام كار خوب اظهار شود. براى اين مرحله، در نهى از منكر، مراتب مختلفى وجود دارد: ترشرويى، برگرداندن چهره و صورت، رها كردن مجلس و ترك دوستى. برخورد منفى با گناه و گناهكار داراى مصاديق و روشهاى بسيارى است، كه در هر مورد به اقتضاى شخص و شرايط، به كار گرفته مى‌شود.
عامه و خاصه، اين سخن را از پيامبر اكرم (ص) نقل كرده‌اند كه با گنهكاران با ترشرويى برخورد كنيد. «١» پس در اولين قدم، بايد تنفّراز گناه را ابراز كرد.
ضرورت دورى از مجالس گناه‌ ترك مجالس گناه، بصراحت در دو موضع قرآن مطرح شده است.