امر به معروف ونهى از منكر - سروش، محمد - الصفحة ٢٠
آنان كه پيروى مىكنند از رسول و پيامبر امى كه در تورات و انجيلى كه در نزدشان است (خصوصياتش) را مكتوب مىيابند، او ايشان را به معروف امر و از منكر نهى مىكند و پاكيها را حلال و پليديها را حرام مىگرداند و سنگينيها و زنجيرهايى را كه بر ايشان بود، برمىدارد.
دراين آيه پنج ويژگى اساسى براى مكتب اسلام شمرده شده است، كه هيچ يك از شرايع گذشته، داراى اين امتيازها در حد كامل نبودهاند.
١- امر به معروف ٢- نهى ازمنكر ٣- حلال كردن پاكيها ٤- حرام كردن پليديها ٥- برداشتن غلها.
علامه طباطبايى درباره اين آيه مىنويسد:
«ظاهر آيه دلالت و يا حداقل اشعار دارد بر اينكه مسأله امر به معروف و نهى ازمنكر و خلاصه امور پنجگانه مذكور در اين آيه از مختصات پيامبر اسلام و ملت بيضاى اوست- و همينطور هم هست- بر اينكه هر چند به شهادت آيات قرآن ساير امم صالح نيز به وظيفه امر به معروف و نهى از منكر قيام كرده اند و طيبات را حلال و خبائث را حرام داشتهاند و هر چند برداشتن موانع و غل و بندهاى معنوى در شريعت عيسى عليه السلام هم بوده الا اينكه هيچ خردمندى ترديد ندارد دين پيامبر اسلام يگانه دينى است كه در قالب بى روح امر به معروف و نهى از منكر تا آنجاكه ظرفيّت داشته روح دميده و كار آن را كه جز دعوت زبانى چيز ديگرى نبود به جايى رسانيد و آن قدر آن را توسعه داد كه شامل جهاد بااموال و نفوس گرديد و تنها دينى است كه جميع امور مربوط به زندگى بشر و همه شئوون و اعمال وى را بر شمرده و به دو قسم طيبات و خبائث تقسيم و طيبات را حلال و خبائث را حرام نموده است ودينى است كه جميع احكام و تكاليف شاقه اى كه در ساير اديان خصوصا در دين يهود و به دست احبار و ملايان ايشان رخنه پيدا كرده بود، نسخ كرد و از بين برد. پس حد اعلا و كامل امور پنجگانه مزبور تنها و تنهادر اسلام يافت مىشود. «١» از اين رو، بايد فريضه امر به معروف ونهى از منكر را يكى از ملاكهاى برترى مكتب