امر به معروف ونهى از منكر - سروش، محمد - الصفحة ١٦٣
فَلَوْلا كانَ مِنَ الْقُرُونِ مِنْ قَبْلِكُمْ اولُوا بَقِيَّةٍ يَنْهَوْنَ عَنِ الْفَسادِ فِى الْارْضِ الَّا قَليلًا مِمَّنْ انْجَيْنا مِنْهُمْ وَ اتَّبَعَ الَّذينَ ظَلَمُوا ما اتْرِفُوا فيهِ وَ كانوُا مُجْرمِينَ «١» چرا در امتهاى گذشته، مردمى با عقل و ايمان وجود نداشت كه خلق را از فساد و اعمال زشت نهى كنند مگر آن عده اندك (مؤمنانشان) كه نجاتشان داديم، ستمكاران تنعّم و كامجويى پيروى كردند و مردمى بدكار بودند (بدين جهت همه هلاك شدند).
لُعِنَ الَّذينَ كَفَرُوا مِنْ بَنى اسْرائِيلَ عَلى لِسانِ داوُدَ وَ عيسَى بْنِ مَرْيَمَ، ذلِكَ بِما عَصَوْا وَ كانُوا يَعْتَدُونَ كانُوا لايَتَناهَوْنَ عَنْ مُنْكَرٍ فَعَلوُهُ «٢» كافران بنى اسرائيل به زبان داود و عيسى بن مريم لعنت شدند، زيرا كه نافرمانى خدا نمودند و از حكم حق سركشى كردند، آنها هيچ گاه از كار زشت، يكديگر را نهى نمىكردند. «٣» امر به معروف و نهى از منكر در سيره ائمه (ع)
يكى از مهمترين محورهاى تلاش و تحرك در زندگى امامان شيعه، امر به معروف و نهى از منكر است. ائمه عليهم السلام در زندگى خود پيوسته در دو بُعد، اين رسالت را تعقيب كردهاند:
بُعد علمى تبيين جايگاه امر به معروف و نهى از منكر در معارف اسلامى و بيان ضوابط و مراتب مختلف آن.
رهاورد اين تلاش علمى، روايات فراوانى است كه در اين زمينه از آنان صادر شده و به دست ما رسيده است، برخى از اين روايات را در درسهاى گذشته يادآور شديم.
بعنوان نمونه شيخ حر عاملى، در كتاب وسائل الشيعه، بيش از هفتصد روايت، از ائمه در