امر به معروف ونهى از منكر - سروش، محمد - الصفحة ١٧٨
خلاصه حكومتها، در رواج معروف يا منكر، نقش بسيار مهمى دارند، بدين جهت، عامل اصلى مفاسد اجتماعى را در جوامع فاسد، حكومتهاى نالايق و تبهكار آنها بايد دانست، چه اينكه براى ريشهكن كردن مفاسد، بايد به اصلاح ساختار حكومتى جامعه پرداخت.
از ديدگاه قرآن، فلسفه تشكيل حكومت اسلامى، حاكميت ارزشهاى الهى است؛ ارزشهايى كه بايد به وسيله امر به معروف و نهى از منكر در جامعه رواج يابد. از اين رو، دولتمردان جامعه اسلامى، نقش مهمى در اين راستا به عهده دارند. آنان نه فقط با گفتار، بلكه باتمام امكانات خود، بايد براى «تحقق معرف» و «ريشهكن كردن منكر» اقدام كرده، و ابزارهاى مختلف، فرهنگى، اقتصادى، سياسى و قضايى رابه كار گيرند.
بعلاوه، دولت اسلامى بايد گروههاى ويژهاى را براى امر به معروف و نهى از منكر تربيت كند، و با ارشاد و هدايت آنها، جريان صحيح امر به معروف و نهى از منكر را به دست گيرد. در تاريخ اسلام، از اين افراد به عنوان «محتسب» ياد مىشود. اين افراد چون از سوى حاكم اسلامى، نصب مىشوند، با توجه به حكم مأموريت خود، مىتوانند حق تفحصّ يا تعزير داشته باشند.
اگر در كشور اسلامى، از فساد علنى جلوگيرى نشود، و دستگاههاى مربوطه كوتاهى كنند، به فرموده رهبر فقيد انقلاب اسلامى، مردم و جوانان حزب اللهى، خود مكلف به جلوگيرى هستند.