امر به معروف و نهى از منكر فريضه بزرگى است كه ديگر واجبات به وسيله آن تحقق پيدا مى كند و در پرتو آن راهها امن شده و كسبها در مسير حلال و مشروع قر ار مى گيرد، از ستم جلوگيرى و زمين آباد مى‌شود و حق از دشمنان باز پس گرفته شده، امر دين و دنيا قوام و پايدارى مى‌يابد.
امام حسين (ع) فرمود:
... أنَّها اذا ادِّيَتْ وَ اقيمَتْ اسْتَقامَتِ الْفَرائِضُ كُلُّها هَيِّنُها وَ صَعْبُها وَ ذلِكَ أَنَّ الْامْرَ بِالْمَعْرُوفِ وَ الَّهْىَ عَنِ الْمُنْكَرِ دُعاءٌ الىَ اْلِاسْلامِ معَ رَدِّ الْمَظالِمِ وَ مُخالَفَةِالْظالِمِ وَ قِسْمَةِ الْفَىْ‌ءِ وَ الْغَنائِمِ وَ اخْذ الصَّدَقاتِ منْ مَواضِعِها وَوَضْعِها فى‌ حَقِّها «١» (خدا مى‌داند) اگر امر به معروف و نهى از منكر انجام گيرد، تمام واجبات الهى، چه تكليفهاى آسان و چه وظايف سخت به پا داشته مى شودچرا كه با انجام اين وظيفه، همه به اسلام فرا خوانده مى‌شوند و از ظلمها جلوگيرى و با ستم پيشگان مبارزه مى شود، و به وسيله آن غنيمتهاو در آمدهاى ديگر بيت المال، عادلانه تقسيم و مالياتها جمع آورى و به افراد مستحق پرداخت مى شود.
پس «امر به معروف و نهى از منكر» در عرض ديگر واجبات قرار نمى گيرد، بلكه عمل خيرى است كه به بركت آن همه نيكيها رشد مى‌كند و چه بسا در اثر قيام يك «امركننده به معروف» جامعه‌اى به سوى سعادت، حركت كند و از گرداب فساد و گناه نجات يابد.
نقش امر به معروف و نهى از منكر حركت در مسير هدايت از دو راه امكان‌پذير است:
١- در اثر رشد معنوى و يا توجه به انگيزه‌هاى درونى: انسانهايى كه در جهت تقويت نيروى ايمان تلاش كرده‌اند و در صحنه «جهاد اكبر» به موفقيت و پيروزى دست يافته‌اند،