امر به معروف ونهى از منكر - سروش، محمد - الصفحة ١٣٠
خلاصه امر به معروف و نهى از منكر، با مسأله «تبليغ» نيز ارتباط دارد. «تبليغ» به معنى رساندن پيام است و تفاوت آن با امر به معروف و نهى از منكر از آن جهت است كه تبليغ مربوط به «مرحله شناخت» است و مبلّغ «خوبشناساندن» را هدف خود قرار مىدهد، ولى درامربه معروف و نهى از منكر، توجه به «عمل و اجرا» در نظر گرفته مىشود. از اين رو، هر مسلمانى وظيفه دارد ابتدا با تبليغ، پيام اسلام را به ديگران برساند، و در مرحله بعد، با امر به معروف ونهى از منكر، جامعه را به سوى عمل صالح سوق دهد.
همچنين «هجرت» نيز با امر به معروف و نهى از منكر در ارتباط است، تعريف گويا و كوتاه هجرت «برگزيدن دين بر وطن» است. فلسفه اين حكم الهى آن است كه مسلمانان با كوچ كردن از ديار شرك و كفر، موانع راپشت سر گذارند و به محيطى مناسب براى اظهار و حفظ شعاير اسلامى دست يابند. از اين رو، هجرت و امر به معروف و نهى از منكر هم جهت هستند، و هر دو، ابزارى براى «اقامه معروف» و «از بين بردن منكر» تلقى مىشوند. و «مهاجر فى سبيلاللَّه» با دورى گزيدن از حاكميت شرك و رهايى از بند كافران، قدرت امربه معروف و نهى از منكر پيدا مىكند؛ همانطور كه امام حسين (ع) با هجرت از مدينه به مكّه، زمينه گسترش ابلاغ پيام و انقلاب خود را فراهم ساخت.
پرسش ١- تبليغ يعنى چه؟
٢- تبليغ با امر به معروف و نهى از منكر چه تفاوتى دارد؟
٣- هجرت را تعريف كرده، نقش آن را در تاريخ صدر اسلام توضيح دهيد.
٤- فلسفه «هجرت» را بيان كنيد.
٥- امر به معروف و نهى از منكر با هجرت چه ارتباطى دارد؟