اخلاق اسلامى مبانى و مفاهيم - عليزاده، مهدى - الصفحة ٩٨ - ٣ امنيت حيثيتى
ملعوناند.[١] فرديكه از بُن جان هشدار قرآن را پذيرفته كه جمع كردن اموال و تكاثر، عمر جاودان به وى نمىبخشد[٢] و اصولًا مال و دارايي يكى از اسباب مهم امتحان و سنت ابتلاست،[٣] هرگز با مالاندوزى و ثروتافزايى- حتى از راه حلال- حاضر نمىشود در ميان همسايگان يا خويشاوندانش فقيرى يافت شود كه اگر به چنين چيزى رضا دهد، از مسلمانى خارج شده است.[٤]
٣. امنيت حيثيتى
براى ورزشكار، مهارتهاى ورزشى او اعتبار اجتماعى است و براي يك هنرمند، هنرورزىاش و براى پزشك، حذاقتش و براى همسر نيز عفاف و وفادارىاش پشتوانه و اعتبار را تأمين مىكند. اما پشتوانهاى عمومى و فراگير نيز وجود دارد كه همه بدان نيازمندند و آن ميزان «مقبوليت عمومى» يا «اعتمادپذيرى» ماست كه عرفاً بدان آبرويا حيثيت گفته مىشود. با اين وصف بديهى است كه صيانت از آبروى اعضاى جامعه براى ادامه زندگي اجتماعى اهميت بسزايى دارد؛ تا بدان پايه كه امام على (ع) مىفرمايد:
بافضيلتترين اعمال، صيانت از عِرض است.[٥]
رسول خدا (ص) نيز فرمود:
هر كس از آبروى برادر مسلمانش دفاع كند، حتماً از اهل بهشت نوشته مىشود.[٦]
عواملي كه بىاعتمادى گستردهاى در جامعه پديد مىآورد و آبروى اشخاص، اصناف و
[١] - الراشى و المرتشى و الماشى بينهما ملعونون.( محمد بن محمد شعيرى، جامع الاخبار، ص ١٥٦.)
[٢] -« وَيْلٌ لِكلِ هُمَزَةٍ لُمَزَةٍ^ الَّذِي جَمَعَ مَالًا وَعَدَّدَهُ^ يَحْسَبُ أَنَّ مَالَهُ أَخْلَدَهُ؛ واي بر هر بدگوي عيبجوييكه مالي گردآورد و برشمردش! پندارد كه مالش او را جاويد كرده.»( همزه( ١٠٤): ٣- ١.)
[٣] -« إِنَّمَا أَمْوَالُكمْ وَأَوْلَادُكمْ فِتْنَةٌ؛ اموال شما و فرزندانتان صرفاً[ وسيله] آزمايشى[ براى شما] يند.»( تغابن( ٦٤): ١٥.)
[٤] - ابيعبدالله( ع) فرمود:« مَنْ لَمْ يَهْتَمَّ بأُمُورِ الْمُسْلِمِينَ فَلَيْسَ بمُسْلِم.»( محمد بن يعقوب كلينى، الكافى، ج ٢، ص ١٦٤.)
[٥] - إِنَّ أَفْضَلَ الْفِعَالِ صِيَانَةُ الْعِرْضِ بالْمَال.( همان، ج ٤، ص ٤٩.)
[٦] - من رد عن عرض أخيه المسلم كتب من أهل الجنة البتة.( محمد بن حسن طوسى، الامالى، ص ٢٣٣.)