ساختار و نهادهاى يك حكومت، از قابل توجّه‌ترين و بايسته‌ترين مباحث علوم سياسى و حقوق اساسى است. از اين منظر، خاستگاه و شيوه استقرار يك حكومت، ساخت متمركز يا غيرمتمركز قدرت، نهادها و اركان اجرايى- سياسى حكومت و تقسيم مسؤوليت‌ها و سلسله مراتب قدرت بررسى مى‌شود.

از آنجايى كه حكومت حضرت مهدى (عج)، كامل‌ترين، پيشرفته‌ترين و گسترده‌ترين حكومت‌ها است؛ حتما متناسب با موقعيت زمانى و مكانى، ساختار و نهادهاى قدرت متمايز و ويژه‌اى خواهد داشت. پس نمى‌توان با الگوهاى موجود- كه خالى از كاستى و چالش نيست- آن را تبيين نمود. اما باتوجّه به اينكه دولت اخلاقى مهدى (عج)، مبتنى بر ساختار امامت است؛ بنابراين مى‌توان اين انگاره را مورد توجّه قرار داد و ساخت جهانى آن را مشخص نمود.

يك. استقرار و تثبيت حكومت‌

يكى از مباحث ساختارى دولت اخلاقى مهدى (عج)، شيوه استقرار و ثبات سياسى آن است؛ يعنى، پس از قيام و پيروزى نهايى آن حضرت (آن هم در مدّتى اندك) و نابودى دولت‌هاى باطل (جور و فاسد)، حكومت‌[١] آن حضرت به چه صورت‌

[١]. از آنجايى كه يكى از شاخصه‌ها و وجوه ممتاز دولت، حكومت( هيأت حاكمه) است، در اين بخش از اين عبارت بيشتر استفاده خواهد شد.