تقريبا در همان زمان گارد محافظ كنسولگرى روسيه در مشهد تقويت شد و در برخوردى كه در ٢٣ ژوئن پيش آمد قزاقهاى روسى در يكى از قرارگاههاى خود مليّون را به ضرب گلوله از پاى درآوردند[١].

در ٢٥ ژوئن، وضعيت بحرانى‌تر گرديد و خبرنگار روزنامه تايمز آنرا به عنوان وضعيتى «نامفهوم، كه تنها جنبه ملموس عقيده ايرانيان سوءظن يكپارچه آنها نسبت به حضور سربازان روسى در تبريز و مشهد است.» توصيف گرديد. آقاى گراهام، كنسول بريتانيا در اصفهان، آنروز صبح وارد قم شده و دوبار به سوى وى تيراندازى شده بود. يك گروه دوّمى از بختياريها شروع به پيشروى به سوى شمال نموده بودند و يك گروه سوم در آستانه پيروى از دو گروه اوّل بود كه مجموعا شامل دو هزار تن سرباز و چندين توپ بودند، در حاليكه قزاقهاى ايرانى محافظ پل كرج تقويت شده بودند و اين به دليل شايعات مربوط به نفوذ افراد سپهدار به كوههاى شمال تهران بود. در پايتخت، سعد الدوله از مقام نخست‌وزيرى استعفا داده بود[٢]؛ هيجان و عصبانيت شديدى حكم‌فرما بود؛ افراد بزدل‌تر در صدد يافتن پناه و حمايت بودند؛ و جهت افزودن بر پيچيدگى اوضاع، گزارش شد كه ظل السلطان به‌طور غيرمنتظره وارد ايران شده است‌[٣]. مع‌الوصف، به‌نظر مى‌رسد كه اين خبر آخر كاذب، يا در هر صورت انتظار يك حقيقت، بوده باشد. زيرا حركت اين شاهزاده از پاريس تا قبل از اوّل ژوئيه‌[٤] انجام نگرفت و او تا قبل از ٥ اوت وارد انزلى نشد[٥].

در ٢٧ ژوئيه، وزيرمختار بريتانيا، سر جورج باركلى، و كاردار روسيه، آقاى سابلين، همراه يكديگر به تلگرافخانه قلهك، محل تابستانى سفارت بريتانيا، رفته و با كنسولهاى خود در اصفهان، كه در آن‌زمان جهت آگاهى از نتيجه مذاكراتشان با سردار اسعد و انتقال هشدارهاى مؤثر بيشتر به وى به قم رفته بودند، تماس مستقيم برقرار كردند. بااين‌وجود سردار اسعد، عليرغم اين هشدار «كه اقدام وى براى قدرتها ناخوشايند بوده و آرمانى را كه وى در دل دارد به مخاطره مى‌اندازد»، انعطاف‌ناپذير بود و صرفا پاسخ داد «كه وى برخى خواسته‌ها را در نظر دارد كه پس از تماس با مراكز مليّون تنظيم خواهد

[١] - تلگرام رويتر در روزنامه‌هاى ايونينگ استاندارد و سنت جيمز زگازت، مورخ ٢٥ ژوئن، همچنين مورنينگ پست و تايمز مورخ ٢٦ ژوئن، و منچستر گاردين مورخ ٢٨ ژوئن كه در آن تعداد تلفات مليّون ١٣٠ تن ذكر گرديده بود.

[٢] - معهذا، ظاهرا دو روز بعد وى استعفاى خود را پس گرفته است. مراجعه شود به تايمز مورخ ٢٨ ژوئن.

[٣] - تايمز مورخ ٢٦ ژوئن.

[٤] -siele ، مورخ ٢ ژوئيه.

[٥] - همان مرجع، ٣٠ ژوئن.