انقلاب مشروطيت ايران - براون، ادوارد؛ مترجم مهري قزويني - الصفحة ١٧٨
ازدياد فلاحت، داير ساختن كارخانجات خيلى لزوم پيدا كرده بالاخره بعد از مشاوره زياد رأى بر اين قرار مىگيرد كه بايد ٢٠ ميليون ليره انگليسى اقلا از دولتين بالمشاركه قرض نمود. از اين مبلغ يك قسمتى مخصوص معادن و حصهاى مال نظام و غيره و غيره، و با دو ميليون بقيه يك بانكى داير ساخت. دولت ايران در اين موقع ناچار بايد سر تسليم خم نمايد، استقراض نامه را بايد نوشت مشروط اين استقراض خيلى سبك و سهل است. فقط ده ماده بيشتر ندارد و اين قرض ايران را آباد و گلستان خواهد نمود. ماليه ايران ده برابر ترقى خواهد كرد.»
سومين مقاله روز بعد، در شماره ١١٤، مورخ ١١ سپتامبر ١٩٠٧، منتشر گشت متن آن چنين بود:
سخن در شماره قبل بدينجا رسيد كه مأمورين دولتين معاهدتين، صرفه و صلاح ايران را در يك استقراض جديدى خواهند ديد. و چون از يك طرف پنج ميليون مثلا مصارف تأمين داخله را طلب دارند، و از طرفى قروض سابقه هم بايد ادا شود و اين دو حق ثابت ما را مجبور مىكند كه تا درجه اطاعت و تمكين نمائيم، شروط اين استقراض جديد عبارت خواهد بود از دو فصل كه امضاء آن فصول كتاب استقلال ما را به خاتمه خواهد رسانيد.
يكى از شرايط آنست كه مأمورين ادارهجات ماليه ايران بايد حتما از طرفين مقرر شود، و مأمورين جزء را هم آنها معين نموده زمام اختيارات را در كليه سرحدات بلكه بلاد داخله نيز بر عهده گرفته به كلى دست مأمورين داخله را از عمل كوتاه نمايند. محتاج به توضيح نيست كه يك نفر مستخدم بلژيكى به مجرد آنكه زمام كار گمركات ايران بالاستقلال به او واگذار گرديد چقدر نفوذ اجانب را زياد كرد، و چگونه مستخدمين ايرانىنژاد را خوار و بىمقدار ساخت، درصورتىكه در هرساعتى مىخواستيم عزل او را قادر بوديم و هيچنوع اقتدارى در ملك ما نداشت. صورت تعرفه جديد گمركى را هركس ديده مىداند- اين نمكبهحرام چه خيانتها به مملكت ما كرد و تا چه اندازه قدرت روس را افزود و با جنس ايرانى چه نحو سلوك نمود. بااينحال پيداست كه مأمورين روس و انگليس با وجود تسلط تامه و قدرت كامله و صاحبطلب بودن چهسان سلوك خواهند نمود. واقعه دنشاوى(Denshawie) مصر را هركس خوانده مىداند كه مطالب چيست، چندين نفر مصرى را براى كشتن يك نفر انگليسى بر دار زد، و جمعى را هم به مدتهاى مختلفه حبس نمود، چه بىرحمى از لرد كرومر سر زد كه هرگز از صفحه تاريخ محو نخواهد شد. ديگر آنكه همين وجه استقراض وقتى كه در تصرف خود آنها باشد، طورى مصرف خواهند كرد كه باز اكثرش به مملكت خودشان مراجعت