فقه نظام اقتصادى اسلام - اراکی، محسن - الصفحة ٢٥٦ - مبحث سوم حدود و قلمرو نظريه منشأيت كار براى مالكيت ثروتهاى نخستين

گونه كه اشاره كرديم- از سوى خداوند به دنبال اختيارات حكومتى تفويض شده به رسول خدا (ص) و امامان معصوم (عليهم السلام) به آنان واگذار گرديده است.

از جمله روايات دلالت كننده بر مالكيت طولى رسول‌الله (ص) و ائمه معصومين (عليهم السلام) رواياتى است كه در ذيل آمده است:

١. در صحيحه ابى سيار مسمع بن عبدالملك در ضمن حديثى از امام صادق (ع) آمده است:

«يا أَبَا سَيارٍ الْأَرْضُ كُلُّهَا لَنَا، فَمَا أَخْرَجَ اللهُ مِنْهَا مِنْ شَى‌ءٍ فَهُوَ لَنَا، قَالَ: قُلْتُ لَهُ: أَنَا أَحْمِلُ إِلَيكَ الْمَالَ كُلَّهُ؟ فَقَالَ لِى: يا أَبَا سَيارٍ! قَدْ طَيبْنَاهُ لَكَ وَ حَلَّلْنَاكَ مِنْهُ فَضُمَّ إِلَيكَ مَالَكَ وَ كُلُّ مَا كَانَ فِى أَيدِى شِيعَتِنَا مِنَ الْأَرْضِ فَهُمْ فِيهِ مُحَلَّلُونَ وَ مُحَلَّلٌ لَهُمْ ذَلِكَ إِلَى أَنْ يقُومَ قَائِمُنَا- فَيجْبِيهُمْ طَسْقَ مَا كَانَ فِى ايديهم و يترك الارض فى ايديهم و امّا ما كان فى أَيدِى سِوَاهُمْ فَإِنَّ كَسْبَهُمْ مِنَ الْأَرْضِ حَرَامٌ ...»[١].

اى اباسيار تمام زمين از آنِ ماست؛ لذا آنچه از زمين برويد و برخيزد از آنِ ماست. گفت، گفتم: بنابراين تمام مال را بردارم و براى شما بياورم؟ فرمود: اى اباسيار مال را براى تو پاك كرده و براى تو حلال كرده‌ايم مالت را نزد خود نگه‌دار و تمام آنچه در دست شيعيان ماست براى آنان حلال است تا آنگاه كه قائم ما برخيزد كه اجرت آنچه در دست آنهاست از آنها خواهد گرفت و زمين را در اختيار آنها نگاه خواهد داشت؛ اما آنچه در اختيار ديگران است، كسب و كار آنها در آن حرام است ....

[١] . وسائل الشيعة، ج ٩، ابواب الانفال، باب ٤، ص ٥٤٨، حديث ١٢. از عبارت: إِلَى أَنْ يقُومَ قَائِمُنَا، به نسخه كلينى اعتماد كرده‌ايم كه علاوه بر اينكه اقدم است به نظر مى‌رسد اصح و اتقن است.