دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٣٠٢ - محو تدريجى تعدد اديان در جامعه مهدوى

ضرورتى در پيروى از ايشان نمى‌بينند، ممكن است با اصلاحاتى در بنيادهاى عقيدتى و اعمالشان، امكان و اجازه عمل به شريعت اهل كتاب به آنها داده شود.

نسبت شرايع خاص به دين، كه واحد است، مانند نسبت احكام جزئى به احكام كلّى است. در احكام جزئى، امكان نسخ وجود دارد؛ ولى اصل احكام الهى نسخ نمى‌شود. همين طور، اصل دين نسخ نمى‌شود، امّا شرايع، نسخ‌پذيرند. آيه شريف زير نيز دليلى بر همين معناست:

«وَ أَنْزَلْنا إِلَيْكَ الْكِتابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقاً لِما بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ الْكِتابِ وَ مُهَيْمِناً عَلَيْهِ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ وَ لا تَتَّبِعْ أَهْواءَهُمْ عَمَّا جاءَكَ مِنَ الْحَقِّ لِكُلٍّ جَعَلْنا مِنْكُمْ شِرْعَةً وَ مِنْهاجاً وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ لَجَعَلَكُمْ أُمَّةً واحِدَةً وَ لكِنْ لِيَبْلُوَكُمْ فِي ما آتاكُمْ فَاسْتَبِقُوا الْخَيْراتِ إِلَى اللَّهِ مَرْجِعُكُمْ جَمِيعاً فَيُنَبِّئُكُمْ بِما كُنْتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ.[١]

و اين كتاب را به راستى بر تو نازل كرديم كه تصديق‌كننده و حاكم بر كتاب‌هايى است كه پيش از آن بوده‌اند. پس بر وفق آنچه خدا نازل كرده است، در ميانشان حكم كن و از پىِ خواهش‌هاشان مرو تا آنچه را از حق بر تو نازل شده است، وا گذارى. براى هر گروهى از شما، شريعت و روشى نهاديم. اگر خدا مى‌خواست، همه شما را يك امّت مى‌ساخت؛ ولى خواست در آنچه به شما ارزانى داشته است، شما را بيازمايد. پس در خيرات بر يكديگر، پيشى گيريد. همگى بازگشتتان به خداست تا از آنچه در آن اختلاف مى‌كرديد، آگاهتان سازد».

در اين جا اراده خدا به اين تعلّق گرفته كه شرايع مختلف باشند تا آزموده شويم.

محو تدريجى تعدّد اديان در جامعه مهدوى‌

ادلّه اين فرضيه، تركيبى از ادلّه پيش‌گفته در دو فرضيه اوّل و دوم است. اين ديدگاه‌

[١]. مائده: آيه ٤٨.