دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٣٠ - گسترش ظرف زمان(هر سال، معادل ١٠ يا ٢٠ سال)
اهل بيت عليه السلام پس از رجعت آنان استمرار يابد و تحقّق اهداف اين حكومت در درازمدت و به دست ديگر امامان عليه السلام باشد. بر اين اساس، زمانهاى طولانىتر را بايد ناظر به نظام حكومت مهدوى دانست، نه حكومت شخص امام مهدى عليه السلام. در حديث پيش گفته امام باقر عليه السلام: زندگى امام مهدى عليه السلام از روز قيام تا روز مرگ، نوزده سال و حكومت ديگر اهل بيت عليهم السلام، سيصد و بيست و دو سال بيان گرديد.[١]
احتمال ديگر اين است كه برخى از توفيقات اين حكومت در دوره رجعت امام زمان عليه السلام اتفاق بيفتد.[٢] بخشى از موفّقيتها در دوره اول- كه مىتواند كوتاه باشد-، واقع مىگردد و بخشى ديگر در دوره رجعت.
در اين صورت، احاديثى كه از عبارت «يعيش» و «عاش» و «يكون» استفاده كردهاند، بايد مدّت زمان طولانىترى را گفته باشند و روايتهايى كه ناظر به زمان حكومت امام عليه السلام هستند، زمان كوتاهترى را ذكر كرده باشند؛ امّا چنين نيست. همان طور كه گذشت، احاديثى از زندگى هفت، هشت يا نه ساله امام زمان عليه السلام پس از ظهور سخن گفتهاند و از تعبير «يكون»، «عاش» يا «يعيش» استفاده كردهاند. در عين حال، برخى نيز از حكومت هفتساله گفتگو كردهاند. تعدادى نيز زمان حكومت ايشان را بيشتر، يعنى چهارده، نوزده، بيست، چهل و بيشتر از آن گفتهاند.
بنا بر اين، نمىتوان بر اساس معيارى معيّن و واحد در اين زمينه حكم كرد و قاطعانه، اين زمانهاى مختلف را به صورت ياد شده، تطبيق كرد.
گسترش ظرف زمان (هر سال، معادل ١٠ يا ٢٠ سال)
احاديثى كه ناظر به گسترش زمانى اند و مىگويند هر سال آن حكومت، معادل ده سال و برخى آن را معادل بيست سال عادى به حساب مىآورند، ممكن است بيانگر
[١]. الغيبة، نعمانى: ص ٣٣٢ ح ٣.
[٢]. بنا بر برخى احاديث، امام زمان عليه السلام نيز پس از ظهور و تشكيل حكومت از دنيا مىروند و مجدداً به دنيامىآيند و زندگى مىكنند. در اين باره، ر. ك: ج ٨ ص ٣٦( بخش دهم/ فصل سوم/ پژوهشى درباره بازگشت شمارى از وفات يافتگان، هنگام قيام امام مهدى عليه السلام).