دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٤٨٦ - ٧ - ٢ داورى بر پايه علم

خواهد بود. اين معنا در چند حديث صحيح و معتبر، مورد تأكيد قرار گرفته است.[١] امام باقر عليه السلام فرمود:

إذا قامَ قائِمُ آلِ مُحَمَّدٍ عليه السلام حَكَمَ بِحُكمِ داوودَ وَ سُلَيمانَ لا يَسأَلُ بَيِّنَةً.[٢]

هنگامى كه قائم خاندان محمّد قيام مى‌كند، به شيوه داوود و سليمان عليهما السلام قضاوت مى‌كند و بيّنه نمى‌طلبد.

در حديث ديگرى از امام عسكرى عليه السلام آمده:

إذا قامَ قائِمُ آلِ مُحَمَّدٍ- عَلَيهِ و عَلَيهِمُ السَّلامُ-، حَكَمَ بَينَ النّاسِ بِحُكمِ داوُودَ لا يَحتاجُ إلى‌ بَيِّنَةٍ، يُلهِمُهُ اللَّهُ تَعالى‌ فَيَحكُمُ بِعِلمِهِ.[٣]

هنگامى كه قائم خاندان محمّد- كه بر او و بر ايشان درود باد- قيام كند، ميان مردم به شيوه داوود عليه السلام قضاوت مى‌كند، نيازمند بيّنه نيست، خداوند متعال به او الهام مى‌كند و بر اساس علمش حكم مى‌كند.

با توجّه به اين كه امام مهدى عليه السلام نمى‌تواند شخصاً به دعاوىِ همه دادخواهان، رسيدگى كند، اين سؤال قابل طرح است كه: قضا بر پايه علم، اختصاص به شخص ايشان دارد يا در دستگاه قضايى ايشان، همه قضات موظّف‌اند بر اساس علم خود عمل كنند؟

شايد نتوان به اين پرسش، پاسخ دقيقى داد؛ ليكن بعيد نيست كه از ظاهر مفاد احاديث ياد شده، خصوصاً با در نظر گرفتن ويژگى‌هاى قضات آن دوران و امكاناتى كه در اختيار آنان قرار مى‌گيرد، بتوان استنباط كرد كه در حكومت مهدوى، همه قضات بر اساس علم خود، داورى خواهند كرد. توضيح بيشتر در ادامه بحث، خواهد آمد.

[١]. ر. ك: ص ٣٨٧( قضاوت به شيوه داوود و سليمان).

[٢]. ر. ك: ص ٣٨٦ ح ١٩١٧.

[٣]. ر. ك: ص ٣٨٨ ح ١٩٢٢.