دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٢٨ - بررسى

وى سرانجام اين احتمال را مطرح مى‌كند كه ممكن است دليل اختلاف احاديث اين باشد كه اساساً نمى‌خواسته‌اند حقيقت را در مورد مدّت زمان زندگى مهدى عليه السلام بيان كنند تا شنونده، خود هر يك از اقوال را كه مايل بود برگزيند و طولانى‌ترين زمان را براى بقاى مهدى آرزو كند. اگر چه ترجيح با قول هفت سال است و همين هم اقواست.[١]

به نظر آية اللَّه مكارم شيرازى، اختلافات موجود در احاديث مربوط به مقدار زمان حكومت امام زمان عليه السلام، در واقع، ممكن است به مراحل و دوران‌هاى آن حكومت اشاره داشته باشد؛ يعنى آغاز شكل گرفتن و پياده شدنش پنج يا هفت سال، دوران تكاملش چهل سال و دوران نهايى‌اش بيش از سيصد سال.

ولى قطع نظر از احاديث اسلامى، مسلّم است كه اين آوازه‌ها و مقدّمات براى يك دوران كوتاه‌مدّت نيست؛ بلكه قطعاً براى مدّتى طولانى است كه ارزش اين همه تحمّل زحمت و تلاش و كوشش را داشته باشد.[٢]

بررسى‌

احاديث اين باب، بسيار متنوّع و بعضاً متعارض است. همه احاديث ناظر به زمان حكومت امام مهدى عليه السلام يا مقدار بقاى ايشان بر روى زمين پس از قيام، به لحاظ سندى، ضعيف اند. تنها برخى موارد كه از هفت سال و نه سال سخن گفته‌اند، نزد برخى از اهل سنّت، صحيح به حساب مى‌آيند؛ امّا ديگران، آنها را ضعيف مى‌دانند.

افزون بر اين، در مسائل تاريخى و اعتقادى نمى‌توان به استناد يك حديث، هرچند از نظر سند معتبر باشد، چيزى را اثبات كرد. در اين موضوعات بايد قرائن ديگرى‌

[١]. المهدى عليه السلام، سيّد صدر الدين صدر: ص ٢٣٩- ٢٣٨.

[٢]. ر. ك: حكومت جهانى مهدى عليه السلام، ناصر مكارم شيرازى: ص ٢٨١.