اگر ايه كريمه مى گويد: (انّ الدّين عند الاسلام)[١] مقصود، همين است، به گواه دنبال آيه كه مى گويد: (و ما اختلف الّذين اوتوا الكتاب الاّ من بعد ما جاءهم العلم)[٢]: «اهل كتاب در تعاليم الهى پس از آگاهى دچار اختلاف شدند».

بنابراين، هدف آيه اين است كه: «اصل مسلّم در تمام شرايع و دين واقعى خدا همان تسليم در مقابل حق تعالى است، هم در معارف و هم در احكام، هر چند ممكن است، احكام مربوط به رفتارها طبق زمان و شرايط عوض و دگرگون شود، ولى همه اين شرايع با اين اختلافات كه نتيجه شرايط است، نوعى تسليم و اطاعت خداست، و خدا همين را از بندگان خود از نخستين روز خواسته است.

ولى هزار نكته باريك تر از مو اين جا است كه دليل مسلمانان بر اين كه شريعت محمد(صلى الله عليه وآله)، آخرين حلقه از شرايع آسمانى است، و بشر كنونى بايد از آن الهام بگيرد، آيه (انّ الدّين عند الله الاسلام) و نظاير آن نيست، بلكه دلايل روشنى دارد كه ما در اين مورد به سه دليل اكتفا مى كنيم:

١. (فان آمنوا بمثل ما آمنتم به فقد اهتدوا و ان تولّوا فهم فى شقاق فسيكفيكهم الله و هو السميع العيم)[٣]

«اگر آن ها نيز به آن چه شما ايمان آورده ايد، ايمان آورند، هدايت يافته اند و اگر سرپيچى كنند، آنان سر ستيز با تو دارند و خداوند براى رفع شر آن ها تو را كفايت مى كند و او شنوا و داناست».

اين آيه به روشنى مى رساند كه پس از بعثت حضرت محمد(صلى الله عليه وآله)، هديات و

١ و ٣. آل عمران / ١٩.

[٣] . بقره / ١٣٧.