ترجمه تفسیر المیزان - علامه طباطبایی - الصفحة ٢٣٠ - نقش مهم انبياء(ع) در اصلاح و رفع نواقص نظامهاى حكومتى

و از هود (ع) حكايت كرده كه به قوم خود فرمود:(أَ تَبْنُونَ بِكُلِّ رِيعٍ آيَةً تَعْبَثُونَ، وَ تَتَّخِذُونَ مَصانِعَ لَعَلَّكُمْ تَخْلُدُونَ، وَ إِذا بَطَشْتُمْ بَطَشْتُمْ جَبَّارِينَ)[١].

و از صالح (ع) حكايت كرده كه به قوم خود فرمود:(فَاتَّقُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُونِ، وَ لا تُطِيعُوا أَمْرَ الْمُسْرِفِينَ، الَّذِينَ يُفْسِدُونَ فِي الْأَرْضِ وَ لا يُصْلِحُونَ)[٢].

چه كسى مى‌تواند منكر اين سخن ما باشد، با اينكه موسى (ع) (پيامبر اولوا العزم) را مى‌بينيم كه در دفاع از بنى اسرائيل به معارضه با فرعون و روش جائرانه او قيام كرده، و قبل از او ابراهيم (ع) را مى‌بينيم كه به معارضه با نمرود برمى‌خيزد، و بعد از او عيسى بن مريم (ع) و ساير انبيا را مى‌بينيم كه هر يك عليه خود سران عصر خود قيام نموده و سيره ظالمانه سلاطين و عظماى عصر خود را تقبيح نموده و مردم را از اطاعت مفسدين و پيروى طاغيان بر حذر مى‌داشتند.

تا اينجا اشاراتى بود كه به سيره انبياى قبل از اسلام نموديم، و اما پيامبر اسلام و كتاب مقدسش قرآن كريم، در رابطه به دعوتش به سرپيچى از اطاعت مفسدين، و نپذيرفتن ذلت و نيز اخبارى كه از عاقبت امر ظلم و فساد و عدوان و طغيان داده بر كسى پوشيده نيست.

از آن جمله در باره قوم عاد و ثمود و فرعون فرموده:(أَ لَمْ تَرَ كَيْفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِعادٍ إِرَمَ ذاتِ الْعِمادِ، الَّتِي لَمْ يُخْلَقْ مِثْلُها فِي الْبِلادِ، وَ ثَمُودَ الَّذِينَ جابُوا الصَّخْرَ بِالْوادِ، وَ فِرْعَوْنَ ذِي الْأَوْتادِ، الَّذِينَ طَغَوْا فِي الْبِلادِ، فَأَكْثَرُوا فِيهَا الْفَسادَ، فَصَبَّ عَلَيْهِمْ رَبُّكَ سَوْطَ عَذابٍ، إِنَّ رَبَّكَ لَبِالْمِرْصادِ)[٣].

و از اين قبيل آيات كه در قرآن كريم بسيار است.

و اما ملك (بضمه ميم) كه گفتيم آن نيز از اعتباراتى است كه مجتمع انسانى هيچگاه‌

[١] چرا در هر مكانى به بيهودگى نشانى بنا مى‌كنيد، و آب گيرها مى‌سازيد، مگر جاودانه زنده خواهيد بود، و در هنگام سختگيرى چون ستمگران سخت مى‌گيريد( سوره شعراء آيه ١٣٠).

[٢] از خدا بترسيد، و مرا اطاعت كنيد، و امر اسرافگران را گردن ننهيد، اسرافگرانى كه در زمين فساد مى‌كنند، و اصلاح نمى‌كنند( سوره شعراء آيه ١٥٧).

[٣] مگر نديدى كه پروردگارت با عاد با آن بناى ستون‌دار كه نظير آن در هيچ شهرى ساخته نشده بود و با فرعون كه مردم را با ميخ، به ديوار مى‌كوبيد و با آنان كه در شهرها طغيان كردند و در آنها فساد راه انداختند چه كرد؟ آرى پروردگارت تازيانه عذاب بر سر آنان فرود آورد، همانا پروردگارت در كمين ستمگران است( سوره فجر آيه ١٤).