دانشنامه بزرگ اسلامی - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٨٢٢
| ابن ابی سری عسقلانی، حسين جلد: ٢ شماره مقاله:٨٢٢ |
اِبْنِ اَبى سَريِّ عَسْقَلانى، حسين بن متوكل بن عبدالرحمان بن حَسّان
هاشمى (د ٢٤٠ق/٨٥٤م)، عالم و محدّث عسقلان فلسطين در سدة ٣ق/٩م. وي برادر
محمد عسقلانى است و همچون او «ابن ابى سري» و «هاشمى» خوانده شده است
(نك: ابن ابى سري محمد). وي در دمشق، حمص، كوفه و مكه دانش و حديث
آموخته است و در ستارهشناسى نيز دستى داشته و گويند زمان مرگ خود را
پيشبينى كرده بوده است ( الموسوعة، ٢/٥٤٨). او از كسانى چون وكيع بن
جراح، ضمرة بن ربيعة، خلف بن تميم، ابى داوود حفري، محمد بن شعيب بن
شاپور، عبيدالله بن موسى (ابن حجر، تهذيب، ٢/٣٦٦)، بشر ابن شعيب بن ابى
حمزه، حسن بن محمد بن اعين، عبدالقدوس بن حجاج ابى مغيرة خولانى و محمد
بن حمير حمصى روايت كرده است (مزي، ٦/٤٦٨). ابن ماجه حسين بن اسحاق
تستري، ابوجعفر محمد ترمذي، محمد بن حسن بن قتيبه، جعفر بن محمد بن حماد،
رملى و احمد ابن قاسم بن مساور از او روايت كردهاند (ابن حجر، همانجا). ابن
حبان او را از ثقات دانسته است، ولى ابن حجر و ابوداوود او را ضعيف
خواندهاند (ابنحجر، تقريب، ١/١٧٨؛ذهبى، المغنى، ١/١٧١). ابوعروبة حرانى حسين
را دايى مادر خود دانسته و او را «كذاب» شمرده است. برادرش محمد نيز به
همين دليل، سفارش كرده كه به نقل از او چيزي ننويسند (ذهبى، ميزان،
١/٥٣٦). از اين رو سخن برخى از متأخران كه او را ثقه دانستهاند، درست
نمىنمايد ( الموسوعة، ٢/٥٤٨). نك: ابن ابى سري محمد.
مآخذ: ابى حجر عسقلانى، احمد، تقريب التهذيب، به كوشش عبدالوهاب عبداللطيف،
بيروت، ١٩٧٥م، همو، تهذيب التهذيب، حيدرآباد دكن، ١٣٢٥ق؛ ذهبى، محمد،
المغنى، به كوشش نورالدين عتر، حلب، ١٩٧١م؛ همو، ميزان الاعتدال، به كوشش
على محمد بجاوي، بيروت، ١٩٦٣م؛ مزي، يوسف، تهذيب الكمال، به كوشش بشار
عواد معروف، بيروت، ١٩٨٤م؛ الموسوعة الفلسطينية.
حسن يوسفى اشكوري
تايپ مجدد و ن * ١ * زا
ن * ٢ * زا