عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٨٤ - جهاد با نفس

رها شود بى‌چون و چرا بخواهد و بى‌قانون و مقررات بطلبد و جز رسيدن به آنچه خواسته چيزى را قبول نكند و با تمام قدرت به هدف خلقت و رمز آفرينش كه مقام با عظمت خليفة اللهى است پشت پا زند و اميال و غرايز و شهوات را از قيد تقوا و فضيلت و كرامت آزاد نمايد و دودى غليظ كه به آن هوا نام داده‌اند بر فضاى خويش حاكم كند و عقل و فطرت را مغلوب نموده، صاحبش را به فضاحت و رسوايى و غفلت و شهوت در دنيا گرفتار كرده و در آخرت به عذاب اليم و آتش ابد دچار نمايد.

اوضاع اخلاقى و عملى گرفتاران هوا را تجربه تلخ تاريخ نشان داده، گمان نمى‌رود احتياج به شرح و بسط داشته باشد، انواع آلودگى‌هاى عملى و رذايل اخلاقى و گرفتارى‌هاى فردى و خانوادگى و اجتماعى در طول تاريخ براى جامعه انسانى پيش آمده محصول هواى نفس و آزاد گذاشتن اين عنصر قوى در ميدان حيات و عرصه زندگى است، عنصرى كه اگر هماهنگ با خواسته‌هاى حضرت حق رشد كند سر انسان را از عرش اعلا بالاتر برده و از وجود آدم منبعى جوشان از خير و بركت و كرامت و فضيلت به وجود مى‌آيد.

پرقيمت‌ترين كار تربيتى بدون شك تربيت نفس براساس برنامه‌هاى ربانى و قواعد ملكوتى است و آن عبارت است از قرار دادن تمام اميال و غرايز در چهارچوب تقواى الهى كه قواعد اين تقوا و حدود اين حقيقت در آيات قرآن و روايات و اخبار تجلى دارد و تحقق اين تربيت از طرفى معرفت نسبت به اين قواعد لازم دارد و از طرف ديگر با عزمى راسخ و قدمى استوار، عمل عاشقانه بر اساس اين قواعد كه اين راه پرقيمت ملكوتى همان است كه قرآن مجيد به طور مكرر از آن به صراط مستقيم تعبير كرده و اعلام نموده، راهرو اين راه به مقام قرب و به لذت وصال نايل خواهد شد و ديده دل به ديدار محبوب منور خواهد كرد.