رفتار اخلاقى انسان با خود - سبحانى‌نيا، محمد تقي - الصفحة ٧١ - الف - مفهوم رفتار اخلاقى با خود

فصل سوم: تحليل مفهومى رفتار اخلاقى با خود

درآمد

شايد اهميت فراوانِ اصلاح رفتار با خود، بر كسى پوشيده نباشد؛ اما در قدر و منزلت رفتار با خود، و ارزش آن در ميان مجموع رفتارهاى ارتباطى انسان، و ميزان تأثير و تأثر آن ديدگاه‌هاى متفاوتى وجود دارد و بحث و بررسى در اين خصوص ضرورى به نظر مى‌رسد. از متن اين مباحث، پرسشى اساسى مطرح مى‌شود و آن اينكه: به‌راستى رفتار انسان با خود، در ميان رفتارهاى او در حوزه‌هاى گوناگون، از چه جايگاهى برخوردار است؟ البته اين پرسش اساسى، پرسش‌هاى فرعى ديگرى نيز به ذهن متبادر مى‌سازد. از جمله آن پرسش‌هاست: ترسيم الگوى رفتار اخلاقى با خود، چه ضرورتى دارد و بر آن چه آثارى مترتب است؟ آيا ما مى‌توانيم با درپيش گرفتن الگوى رفتارى خاص با خود، خويشتن را تربيت كرده، برخى عادات را ايجاد و برخى ديگر را زايل كنيم؟ آيا براى رفتار انسان با خود، مى‌توان نقشى بنيادين و زيرساختى در مجموع رفتارهاى او قايل شد؟

در اين فصل خواهيم كوشيد تا ضمن تبيين پاسخ پرسش اصلى، پرسش‌هاى فرعى را نيز به صورت ضمنى بررسى كنيم.

الف- مفهوم رفتار اخلاقى با خود

پيش از تبيين اهميت رفتار اخلاقى با خود، و تعيين رتبه و درجه اهميت آن در ميان رفتارهاى چهارگانه انسان، بايد ابتدا مقصود از رفتار اخلاقى انسان با خود را روشن،