دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٤٤٢ - ٣ - ١ - ٢ نقش برادرى دينى در حكومت جهانى اسلام

تأسيس نخستين حكومت اسلامى، نقشى بنيادين داشت؛ زيرا جامعه اسلامى، از يك سو با خطر مشركان قريش و عموم بت‌پرستان و همچنين خطر يهود مدينه- كه در داخل و خارج شهر، زندگى مى‌كردند و ثروت و امكانات فراوانى داشتند- مواجه بود و از سوى ديگر، نيروهاى تازه‌مسلمان، دچار از هم گسيختگى بودند؛ چرا كه دو طايفه اوس و خزرج، با هم دشمنى و كينه ديرينه داشتند و ميان مهاجران و انصار نيز از نظر فكرى و فرهنگى، اختلاف وجود داشت.

در اين جا بود كه آيه اخوّت: «إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ؛[١] در حقيقت، مؤمنان، برادران [يكديگر] اند» نازل شد و پيامبر اسلام، با الهام الهى، همچون سياستمدارى پخته و كارآزموده، با به كار گيرى مجدّد طرح برادرىِ دينى، ميان مسلمانان و بويژه مهاجران و انصار، وحدت سياسى و معنوى ايجاد كرد و بدين سان بر معضل اختلافات داخلى فائق آمد و با انسجام پيروان خود در برابر دشمنان اسلام، حكومت اسلامى را بنيان نهاد.[٢]

٣- ١- ٢. نقش برادرىِ دينى در حكومت جهانى اسلام‌

بر پايه احاديثى كه در منابع معتبر شيعه و سنّى آمده، پيامبر خدا صلى الله عليه و آله پيش‌بينى فرموده كه در آخر زمان، مسلمانانى بسى بافضيلت‌تر از مسلمانان صدر اسلام، پديد خواهند آمد و آنان را به دليل قوّت ايمان و سرسختى در مسئوليت‌پذيرى برادر خود مى‌نامد. متن يكى از اين احاديث كه از امام باقر عليه السلام نقل شده، چنين است:

قالَ رَسولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله ذاتَ يَومٍ وَ عِندَهُ جَماعَةٌ مِن أصحابِهِ: اللَّهُمَّ لَقِّنى إخوانى- مَرَّتَينِ-.

فَقالَ مَن حَولَهُ مِن أصحابِهِ: أما نَحنُ إخوانُكَ يا رَسولَ اللَّهِ؟!

فَقالَ: لا، إنَّكُم أصحابى، وَ إخوانى قَومٌ مِن‌[٣] آخِرِ الزَّمانِ آمَنوا بى وَ لَم يَرَونى، لَقَد

[١]. حجرات: آيه ١٠.

[٢]. براى توضيح بيشتر، ر. ك: دانش‌نامه قرآن و حديث: ج ٢( برادرى).

[٣]. في بحار الأنوار:« في»، وهو الأصوب.