یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤١٩ - یادداشت خیر و شر

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٣، ص: ٤١٩

تضادها.

حیات مولود تضاد است:

فصح انه لولا التضاد ما صحّ دوام الفیض عن المبدأ الجواد و لوقف الجود و لتعطل العالم العنصری عن قبول الحیوة التی بها یحصل نیل المقصود.

سلوک الی اللَّه نیز مولود تضاد است:

و بقی اکثر ما یمکن فی ممکن الامکان وکتم العدم البحت و لم یکن (یمکن ظ) للسلاک السفر الی اللَّه تعالی و الرجوع الیه و قد قال سبحانه کما بدأنا اول خلق نعیده و من تأمل فی امر الموت الذی یعده الجمهور من اقوی انحاء الشرور لعلم ان فیه خیراً کثیراً لانسبة لشریته الیه تصل الی المیت و الی غیره.

فوائد الموت:

اما الواصل الی غیره فانه لو ارتفع الموت لاشتد الامر علی الناس و ضاق المکان حتی لایمکنهم التنفس فضلًا عن الحرکة و الاکل و الشرب، فالمفروض انه حی عند ذلک اسوء حالًا من المیت و اما الخیر الواصل الیه فخلاصه عن هذالوجود الدنیوی المعرض للافات و المحن و ما له الی الرحمة [١] کما نبینه.

در جلد ٤ اسفار، صفحه ٢٥ [٢]، پس از آنکه سه وجه درباره علت وقوع موت نقل میکند میگوید:

الوجه الرابع انه لو بقیت اشخاص الناس بلا نهایة لکان القوم الذین سبقونا بالوجود قد افنوا المادة التی منها التکون فلم یبق لنا مادة یمکن ان نوجد و نتکون منها و لو بقیت لنا مادة لم یبق لنا مکان و رزق و ان قلنا نبقی نحن و الذین بعدنا علی العدم دائماً و یبق الاولون علی الوجود دائماً دون اللاحقین فذلک مناف للحکمة اذ لیسوا بدوام الوجود اولی منا.

عدالت در موت:

بل العدل یقتضی ان یکون للکل حظ من الوجود ..

آخرت:

الوجه الخامس انه لولم یکن الموت واجباً لجاز ان یبقی الظالم المتحکم فی الدنیا دائماً فیدوم شره و افساده و لم یطمع المظلوم