یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٠٧ - حلّاج

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٣، ص: ٣٠٧

دوره حلاج تأثیر داشت و این تأثیر را میتوان در اشعار او نیز مشاهده کرد ...

این دو نفر سخت مذهبی بودند. پس حلاج در آن وقت تحت تأثیر عقاید مذهبی بود. پس چرا در صفحه ٢٠ گفته شد که حلاج تا ٥٠ سالگی هیچ مذهب نگرفته بود؟

صفحه ١٤٠: این مضمون را از اشعار حلاج نقل میکند و دلیل از خود بیگانگی حلاج (از خود بیگانگی فویرباخی) در دوره تصوف و عرفان او نقل میکند، بدون آنکه دلیلی بیاورد این اشعار مال چه دورهای بوده است. عبارت این است:

عنایت و یاری او که مانند رمزی به نظر میرسد- چونان برقی- ناگهان از افق رحمت خدایی جستن میکند و مانند برق همه را روشن میدارد ... همه چیز گواهی میدهند که هرچه هست اوست و من نیز بر این عقیدهام و در حقیقت هرچه هست اوست.

اما مفهوم این جملهها با «اناالحق» متفاوت است.

صفحه ١٤٥: دزدی عبارت مارکس و مارکسیسم.

صفحه ١٤٦: سفر حلاج به هند و عقیده ماسینیون که سفر او اسلامی و برای تبلیغ بوده است و انکار بیدلیل مؤلف که خیر، هدف سیاسی و ایدئولوژیکی داشته است.

صفحه ١٤٨: به عقیده مؤلف حلاج دنبال جادو و معجزه بود. آیا جز برای جلب عقیده مردم بود و آیا اینچنین عقیدهای با انکار خدا میسازد؟ او معجزه برای خود درست میکرد که دلیل بر انکار خدا قرار دهد!!!