یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٦٥ - حجاب

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٣، ص: ١٦٥

هوسباز و چشم چران و بیاراده تبدیل کند [١]؟.

طوفان پذیری غریزه جنسی و بحثی با فروید:

١٩. عطف به نمره ٦، بحث ما با امثال فروید در این است که به چه وسیله بهتر میتوان آرامش جنسی را فراهم کرد و جلو ناراحتیهای روحی را از این جهت گرفت. آنها فقط متوجه ممنوعیتها و محدودیتها و قیود مخالف اجتماعی هستند؛ مدعی هستند که قید و ممنوعیت، غریزه را عاصی و منحرف و طاغی و ناآرام میکند، پس برای کسب آرامش این غریزه باید به آن آزادی مطلق داد، آنهم به این معنی که به زن اجازه هر جلوهگری و به مرد اجازه هر تماسی داده شود.

غریزه دیوانه شده را با ارضاء نمیتوان آرام کرد:

و به عقیده ما آن چیزی که سبب میشود غریزه آرام بگیرد این است که در حد احتیاج جسمانی طبیعت نه بیشتر، وسیله تهییج و تشویق و ترغیب غریزه فراهم گردد، و اما اینکه اجتماع به وسایل مختلف بصری و سمعی و لمسی موجبات تحریک و تهییج غریزه را فراهم کند و آنگاه بخواهیم با ارضاء، غریزه تهییج شده و دیوانه شده را ارضاء کنیم میسر نیست. نظیر این است که بخواهیم آتشی را مشتعل کنیم و آن آتش را با رساندن طعمه یعنی نفت و هیزم سیر کنیم که از حد معینی بیشتر زبانه نکشد. هرگز به این وسیله نمیتوان آرامش و رضایت ایجاد کرد، بلکه بر اضطراب و التهاب و تلاطم و نارضایی غریزه دائماً افزوده میشود، همان طوری که ممنوعیت کلی و به آن اندازه که ظرفیت جسمانی ایجاب میکند اگر حق طبیعت داده نشود نیز سبب طغیان غریزه میگردد. پس دو چیز سبب طغیان غریزه میگردد: یکی حاجت طبیعت جسمانی را بر نیاوردن، دیگر با وسایل سمعی و بصری ولمسی موجبات تهییج و تحریک شهوت جنسی را فراهم کردن. طریقه آرامش منحصر به این است که حاجت

---

[١] و اما از جنبه حق طبیعی، مسلماً زندان شدن زن در خانه و یا محروم کردن او از هر نوع تماسی با غیر شوهر مخالف حق طبیعی است. اما مکلف شدن او به اینکه غیر از وجه و کفین خود را در اجتماع بپوشاند، همچنان که امروز مردان مکلفند که حتی با پیژاما بیرون نیایند، مخالف حق طبیعی نیست و همچنین این قدر از حجاب مانع بروز و فعلیت هیچ گونه استعدادی نیست.