یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٤٩ - خطابه و منبر

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٣، ص: ٣٤٩

بگوید؛ در محیط بازاری مطابق میل بازاری و در محیط غیر بازاری از قبیل فرهنگی و دانشگاهی مطابق میل آنها سخن بگوید. این هم از جمله و توقیفهم علی مصلحتهم (نه مصلحت شخص خود) استفاده میشود.

تقوا و عمل:

د. خطیب از آن نظر که واعظ است و میخواهد مردم را متذکر کند و خضوع و خشوعی در قلبها ایجاد کند و قساوتها را از بین ببرد، مخصوصاً لازم است که خودش اهل عمل و تقوا باشد.

ه. باید علم و اطلاع کامل داشته باشد، احاطه داشته باشد، همان طوری که در قرآن فرمود: فلولا کان من القرون من قبلکم اولوا بقیة ینهون عن الفساد فی الارض که خلاصه به معنی این است که اشخاص مایه داری حق دارند که امر به معروف و نهی از منکر کنند نه هرکسی، والّا همان طوری که در حدیث است کان ما یفسده اکثر مما یصلحه.

امروز خطیب، گذشته از اینکه واعظ و ناصح است و گذشته از اینکه مصالح دینی و دنیوی مردم را بیان میکند و گذشته از اینکه باید مردم را به جریان روز و اوضاع کلی داخلی و خارجی مسلمین آگاه کند، خود به خود قائم مقام متکلم هم هست و اصول دین برای مردم میگوید، علیهذا خیلی باید منطق قوی داشته باشد و اگرنه اسباب سرشکستگی خواهد شد و بنابراین این بلبشوی حاضر که ابلاغ هرکس همان دو متر عمامه است نباید باشد، همان طوری که در صفحه ٣٢٩ گفته شد.

اخلاص برای اسلام نه دلالی برای شخصیتها:

و. اینکه مخلص برای اسلام باشد نه اینکه دلّال شخصیتها باشد؛ این شخصیتها خواه در کسوت روحانی باشند یا غیر روحانی، خواه پیشنماز باشند یا بالاتر از پیشنماز. اینکه حاجی اخلاص را شرط کرده به اعتبار قصد اجرت و کسب و حرفه و شغل است، اما باید بگوییم که جای اعمال غرضهای دیگر هم غیر از قصد پول گرفتن هست از قبیل دلالی برای شخصیتهای سیاسی یا بازاری یا روحانی.

منبرهای انتخاباتی به نفع افراد و اشخاص، نه کلی و به نفع اجتماع، از این قبیل است؛ منبرها برای ساخت و پاخت با یک پیشنماز یا با