یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٧٨ - حجاب - جواز نظر به وجه و کفین

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٣، ص: ١٧٨

٥. در جواهر به نقل مستمسک برای حرمت نظر به اطلاق آیه یغضوا من ابصارهم و به اینکه المرأة عورة تمسک کرده است، و در کنزالعرفان ادعای اجماع فقها را کرده است، بعلاوه سیره متدینین.

دلیل دیگر بر حرمت نظر، این حدیث است:

ما من احد الّا یصیب حظاً من الزنا، فزنا العین النظر.

(این روایت دلیل بر جواز نظر است نه بر حرمت آن. چیزی که هست این رخصت و اباحه، رخصت و اباحه اقتضایی است زیرا میگوید احدی از آن مستثنی نیست.)

دلیل دیگر: حدیث النظر سهم من سهام ابلیس.

دلیل دیگر:

مکاتبة صفار الی ابی محمد علیه السلام فی الشهادة علی المرأة: هل تجوز ان یشهد علیها من وراء الستر و هو یسمع کلامها اذا شهد عدلان بانها فلانة بنت فلان او لاتجوز الشهادة حتی تبرز من بیتها بعینها؟ فوقع تنتقب و تظهر للشهود.

دلیل دیگر: خبر سعد الاسکاف (حدیث جوانی که صورتش زخم شد و در شأن نزول آیه ذکر شده است- وسائل، جلد ٣، صفحه ٢٤) مستمسک از این ادله جواب میدهد.

اما اطلاق آیه؛ چنین اطلاقی نیست.

حدیث «المرأة عورة» ناظر به معنی دیگری است که گفتیم.

سیره اعم از وجوب است.

حدیث «زنا العین النظر» متعلقش معلوم نیست. بعلاوه مقصود نظر از روی تلذذ است.

حدیث «النظر سهم من سهام ابلیس» جنبه اخلاقی دارد.