آشنایی با قرآن 5 - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢١٩
نفر آمده بودند چنان مسلح و مجهز بودند که غیرقابل توصیف بود و گویی همان سران قریش که در این سیزده سال با پیغمبر اکرم اینچنین مبارزه کردند ، همینها که دیگران به تبع اینها آمدند و اصل اینها بودند ، آمده بودند برای اینکه اینجا به خاک هلاکت بیفتند و برگردند . در " بدر " هفتاد نفر از سران قریش به دست مسلمین کشته شدند و بقیه فرار کردند . قرآن این را از نظر عوامل معنوی ، حتی قبل از جنگ بدر هم مرتب خبر میدهد که چنین سرنوشتی در همین دنیا خواهد بود و بعد هم مکرر تکرار میکند : مردمی که با پیغمبرشان آنچنان رفتار کنند چنین سرنوشتی خواهند داشت . عرض کردم قرآن ( در این سوره ) بر این قصهها مرور میکند ، چون فقط میخواهد اجمالا بگوید که پیغمبری آمد ، ( مردمی ) تکذیب کردند و بعد از تکذیب چنین سرنوشتی پیدا کردند ، ولی همین طور با آیات کوتاه کوتاه و با لحن خیلی سریع و تند و خشونت بار : " « کذبت قبلهم قوم نوح » " پیش از اینها قوم نوح هم مانند اینها تکذیب کردند . نمیگوید چه را تکذیب کردند ؟ چون بعد دارد : " « فکذبوا عبدنا »" . مفسرین روی این جهت بحث کردهاند که چرا دو بار " تکذیب " را ذکر کرده ؟ گفتهاند برای اینکه اول که میگوید : " « کذبت قبلهم قوم نوح »" قوم نوح پیش از اینها بودند ، آنها هم تکذیب کردند ( و بعد میفرماید ) " « فکذبوا عبدنا »" پس تکذیب کردند بنده ما را ، میخواهد بگوید اینها کأنه تکذیب پیشاپیشی داشتند ، مثل تصدیقهای پیشاپیش ، مثل امضاهای پیشاپیش که انسان گاهی چیزی را سفید امضا میکند ، هنوز او ننوشته این امضا میکند ، هنوز کسی حرفی را نگفته و هنوز حرفی از دهان او بیرون نیامده و معلوم نشده که او چه میخواهد بگوید ، این قبل از اینکه او بگوید چون تصمیم گرفته تصدیق کند ، میگوید بله صحیح است، همین طور استکه شما میفرمایید.