حديث پژوهى - مهريزى، مهدى - الصفحة ١٨٩ - يك جواز نقل به معنا

آن را ترك كردم».[١]

٣. «آيا شيخ محمدتقى قمى به مصر رفته است يا خير».[٢]

«آقا شيخ محمدتقى به مصر رفت يا خير».[٣]

٤. در مورد كتاب صلات حاج شيخ عبدالكريم نقل شده كه:

«كم كتابى را ديده‌ام كه اين طور قليل اللفظ وكثيرالمعنى باشد».[٤]

«من كسى را نديدم كه مطالب علمى را اينقدر مختصر، ساده و روشن بنويسد. اين از خصوصيّات كتاب صَلات حاج شيخ است».[٥]

٥. «علماى اماميه، ازدواج دائم با كتابيّه را جايز نمى‌دانند».[٦]

«مشهور بين اعاظم فقهاى اماميّه، حرمت ازدواج دائم با كتابيّه است».[٧]

و نمونه‌هاى ديگر.[٨]

به هرحال، اينها نشان مى‌دهد كه نقل به معنا، نه تنها در ميان مردم متوسط، بلكه در ميان خواص و فرزانگان نيز رايج و شايع است.

***

ج. سيره صحابه و راويان:

محقق حلّى در اين زمينه فرموده است:

إنّ الصحابة كانت تروى مجالس النّبي بعد انقضاءها وتطاول المدّة ويبعد في العادة بقاء الفاظه بعينها على الأذهان، ولأنّ اللَّه سبحانه قصّ القصة الواحدة بالفاظ مختلفة.[٩]

[١]. مجله حوزه، ص ١٤٣.

[٢]. همان، ص ١٨١.

[٣]. همان، ص ٢٢٢.

[٤]. همان، ص ١٢٦.

[٥]. همان، ص ٢١٩.

[٦]. همان، ص ١١٧.

[٧]. همان، ص ١٣٣.

[٨]. همان، ص ١١٨ و ١٣١ و نيز ص ١٠٢ و ١٨٨ و نيز ص ١٥٢ و ٢٥٢ و نيز ص ١٤٩ و ٢٥٦.

[٩]. معارج الأصول، مؤسسة آل البيت، قم، ١٤٠٣ ق، ص ١٥٣.