مطاع‌شدن انسان دانسته است؛ به‌گونه‌اى‌كه هر آنچه بخواهد، محقق مى‌شود.[١] در برخى روايات نيز اطاعت از خداوند مايه رضايت خدا و بهشتى شدن انسان بيان شده است.[٢]

منشأ تسليم و راه رسيدن به آن‌

آنچه باعث مى‌شود مؤمن خود را تسليم خداوند كند و بى‌چون و چرا دستورهاى او را بپذيرد، شناخت عميق و دقيق خداوند و محبت به اوست. مؤمن مى‌داند هر حركتى در اين جهان رخ دهد و هر انديشه‌اى كه به ذهنى خطور كند و هر ميلى كه در قلبى بجوشد، خداوند از آن آگاه است. او بهتر از هر كسى خير و صلاح انسان، سعادت او و راه رسيدنش به سعادت را مى‌داند، از اين رو بديهى است از او اطاعت كند و كاملًا تسليمش باشد. بنابراين هر اندازه شناخت انسان از خدا ژرف‌تر، دقيق‌تر و فراگيرتر باشد، به همان اندازه نيز تسليم وى در برابر خداوند نيز بيشتر است.

٣. خوف و رجا (بيم و اميد)

در آيات و روايات بسيارى به وجود اين دو صفت در مؤمن تصريح شده است. خداوند در قرآن ترس از خدا و روز قيامت را از صفت‌هاى متقين برمى‌شمارد:

وَلَقَدْ آتَيْنَا مُوسَى وَهَارُونَ الْفُرْقَانَ وَضِيَاء وَذِكْرًا لِّلْمُتَّقِينَ^ الَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُم بِالْغَيْبِ وَهُم مِّنَ السَّاعَةِ مُشْفِقُونَ؛[٣] به موسى و هارون، فرقان و نور و ذكر و يادآورى براى اهل تقوا فروفرستاديم؛ كسانى كه در پنهان از خدا مى‌ترسند و از روز قيامت در هراس‌اند.

همچنين يكى از صفات پيامبران الهى را اين مى‌داند كه تنها از خدا مى‌ترسند:

الَّذِينَ يُبَلِّغُونَ رِسَالَاتِ اللَّهِ وَيَخْشَوْنَهُ وَلَا يَخْشَوْنَ أَحَدًا إِلَّا اللَّهَ وَكَفَى بِاللَّهِ حَسِيباً؛[٤] كسانى كه

[١] - همان

[٢] - همان

[٣] - انبياء( ٢١): ٤٨ و ٤٩

[٤] - احزاب( ٣٣): ٣٩. در برخى از آيات نيز خداترسى از صفات عاقلان شمرده شده است:« إِنَّمَا يَتَذَكَّرُ أُوْلُواْ الأَلْبَابِ^ الَّذِينَ‌يُوفُونَ بِعَهْدِ اللّهِ وَلَا يِنقُضُونَ الْمِيثَاقَ^ وَالَّذِينَ يَصِلُونَ مَا أَمَرَ اللّهُ بِهِ أَن يُوصَلَ وَيَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ وَيَخَافُونَ سُوءَ الحِسَابِ.»( رعد( ١٣): ٢١- ١٩.)؛« جَزَاؤُهُمْ عِندَ رَبِّهِمْ جَنَّاتُ عَدْنٍ تَجْرِى مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا رَّضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ ذَلِكَ لِمَنْ خَشِيَ رَبَّهُ.»( بينه( ٩٨): ٨.)