اخلاق اسلامى - داودى، محمد - الصفحة ١٦٤ - ٩ اهتمام به امور مسلمانان و رسيدگى به آنها
موعظهگر كافى است. رسولخدا صلى الله عليه و آله ياران خود را به ياد مرگ بسيار سفارش مىكرد و مىفرمود: «مرگ را بسيار ياد كنيد كه لذتها را از ميان مىبرد و ميان شما و شهوتهاى شما فاصله مىاندازد.»[١]
٤. تنفر از گناهان: به همانسان كه دوست داشتن نيكوكاران موجب مىشود انسان به سوى رفتارهاى نيكو تمايل يابد، تنفر از كارهاى زشت، نيز سبب دورى از اينگونه كارها مىشود.
از اين رو، معصومان عليهم السلام ياران خود را به دوست داشتن نيكوكاران و كارهاى نيكو و بيزارى از گناهان توصيه مىكردند. زيد نرسى مىگويد: به امام كاظم عليه السلام عرض كردم: مردى از مواليان شما شيعه است، ولى شراب مىخورد و گناهان مهلك مرتكب مىشود. آيا از وى بيزارى بجوييم؟ امام عليه السلام فرمود: «از كارهاى وى بيزارى بجوييد، ولى از خود او بيزارى نجوييد. او را دوست بداريد، ولى كار او را دشمن بداريد.»[٢]
٥. توجه داشتن به ماندگارى پيامدهاى گناه: انسانها معمولًا به سبب لذتى كه در گناه است، به آن گرايش مىيابند و معمولًا توجه ندارند كه لذت گناهان، موقت و پيامدهاى آن هميشگى است. اميرالمؤمنين عليه السلام مىفرمايد:
به ياد داشته باشيد كه لذتها از ميان مىروند، ولى عواقب آنها باقى مىماند.[٣]
٢. پيروى از هواى نفس
خداوند به پيامبر صلى الله عليه و آله دستور مىدهد مطابق آنچه بر او نازل شده، ميان مردم داورى كند و از هواى نفس مردم پيروى نكند:
وَ أَنِ احْكُمْ بَيْنَهُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ وَ لا تَتَّبِعْ أَهْواءَهُمْ؛[٤] ميان مردم بر اساس آنچه خداوند فروفرستاده است، داورى كن و از هواهاى نفسانى آنان پيروى مكن.
[١] - محمدبن حسن حرّ عاملى، وسائل الشيعه، ج ٢، ص ٢٣
[٢] - ميرزا حسين نورى، مستدرك الوسائل، ج ١٢، ص ٢٣٦
[٣] - محمدباقر مجلسى، بحارالانوار، ج ٧٠، ص ٢٠٧
[٤] - مائده( ٥): ٤٩