اخلاق اسلامى - داودى، محمد - الصفحة ١٦٨ - آثار اهتمام به امور مسلمانان
ناتوانى در تشخيص حق از باطل دو پيامد دارد: نخست آنكه چنين فردى پند و اندرز كسى را نمىپذيرد. امام على عليه السلام مىفرمايد:
كسى كه هواى نفس بر او چيره شد، پند كسى را نمىپذيرد.[١]
دوم آنكه فرد گمراه مىشود. از اين رو در قرآن مىخوانيم:
وَ لا تَتَّبِعِ الْهَوى فَيُضِلَّكَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ؛[٢] و زنهار از هوس پيروى مكن كه تو را از راه خدا به در كند.
اميرالمؤمنين عليه السلام مىفرمايد:
من بر شما تنها از دو چيز مىترسم: پيروى هواى نفس و آرزوهاى دور و دراز.
پيروى هواى نفس انسان را از راه حق بازمىدارد و آرزوهاى دراز آخرت را از ياد انسان مىبرد.[٣]
پيرو هواى نفس خود مباش كه هر كس از هواى نفس خود پيروى كند، در دام گمراهى فرومىافتد.[٤]
٢. خوارى و رسوايى: در روايات متعددى اين مطلب بيان شده است. در رواياتى از اميرالمؤمنين عليه السلام آمده است:
آنكه هوايش بر عقلش غالب آيد، فضيحتش آشكار شود.[٥]
كسى كه از هواى نفس خويش پيروى كند، خود را خوار كرده است.[٦]
[١] - همان.
[٢] ( ٢) ص( ٣٨): ٢٦.
[٣] - محمدبن يعقوب كلينى، الكافى، ج ٢، ص ٣٣٦.
[٤] - تميمى آمدى، غررالحكم و دررالكلم، ص ٣٠٦.
[٥] - همان، ص ٣٠٧.
[٦] - همان، ص ٣٠٦