برخوردارند. فضيلت‌هاى اخلاقى ايمانى صفاتى هستند كه با ايمان اسلامى ارتباط وثيقى دارند؛ به‌گونه‌اى كه بدون ايمان به خداوند طرح آنها نيز بى‌معنا خواهد بود.

چنان‌كه گفته شد، فضيلت‌هاى اخلاقى ايمانى متعددند، از اين رو تنها برخى از مهم‌ترين آنها را بيان كنيم. در بيان هر يك از اين فضيلت‌ها- جز در مواردى خاص- نخست جايگاه و اهميت فضيلت مورد نظر را در نظام اخلاقى اسلام بررسى مى‌كنيم و سپس مفهوم و مصداق‌هاى آن، منشأ و علت‌ها، آثار و پيامدها و در پايان نيز راه دستيابى به آن صفت را بيان مى‌نماييم.

١. محبت خدا، پيامبر صلى الله عليه و آله و اهل‌بيت عليهم السلام‌

اين صفت در آيات و روايات متعددى مطرح شده است. خداوند از مؤمنان انتظار دارد كه او و پيامبر صلى الله عليه و آله را از نزديكان خود و از مال و ثروت و حتى از جان خود بيشتر دوست بدارند:

قُلْ إِن كَانَ آبَاؤُكُمْ وَأَبْنَآؤُكُمْ وَإِخْوَانُكُمْ وَأَزْوَاجُكُمْ وَعَشِيرَتُكُمْ وَأَمْوَالٌ اقْتَرَفْتُمُوهَا وَتِجَارَةٌ تَخْشَوْنَ كَسَادَهَا وَمَسَاكِنُ تَرْضَوْنَهَا أَحَبَّ إِلَيْكُم مِّنَ اللّهِ وَرَسُولِهِ وَجِهَادٍ فِى سَبِيلِهِ فَتَرَبَّصُواْ حَتَّى يَأْتِيَ اللّهُ بِأَمْرِهِ وَاللّهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الْفَاسِقِينَ؛[١] بگو: «اگر پدران و پسران و برادران و زنان و خاندان شما و اموالى كه گرد آورده‌ايد و تجارتى كه از كسادش بيمناكيد و سراهايى را كه خوش مى‌داريد، نزد شما از خدا و پيامبرش و جهاد در راه وى دوست‌داشتنى‌تر است، پس منتظر باشيد تا خدا فرمانش را [به اجرا در] آورد.» و خداوند گروه فاسقان را راهنمايى نمى‌كند.

در آيه‌اى ديگر آمده است:

وَمِنَ النَّاسِ مَن يَتَّخِذُ مِن دُونِ اللّهِ أَندَاداً يُحِبُّونَهُمْ كَحُبِّ اللّهِ وَالَّذِينَ آمَنُواْ أَشَدُّ حباً لِلّهِ؛[٢] و برخى از مردم، در برابر خدا، همانندهايى [براى او] برمى‌گزينند، و آنها را چون دوستى خدا، دوست مى‌دارند؛ ولى كسانى كه ايمان آورده‌اند، به خدا محبت بيشترى دارند.

[١] - توبه( ٩): ٢٤

[٢] - بقره( ٢): ١٦٥